Czym jest sepsa? – objawy, przyczyny, leczenie

Sepsa – objawy, przyczyny, leczenie - zdjęcie

Czym jest sepsa? – objawy, przyczyny, leczenie

Czym jest sepsa? – objawy, przyczyny, leczenie

Ilość przypadków sepsy zwiększa się corocznie, głównie z powodu narastającej oporności na antybiotyki. Szczególnie narażone są osoby w złym stanie zdrowia, słabe, przemęczone, osłabione chorobą, zestresowane, o obniżonej odporności, czyli przede wszystkim: dzieci, osoby w podeszłym wieku oraz pacjenci szpitali. Wkłucie dożylne, założenie cewnika lub drenu, przetaczanie krwi, mechaniczna wentylacja płuc, a nawet obecność odleżyn może spowodować u nich sepsę i nie ma w tym winy personelu medycznego. Poza szpitalem najczęstszą przyczyną posocznicy jest zapalenie płuc, infekcja układu moczowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych oraz infekcje w obrębie jamy brzusznej. Na sepsę zmarł Franklin Delano Roosevelt, Andy Warhol i Freddy Merkury, a wygrał z nią Vaclav Havel.

Sepsa (posocznica) – co to jest?

Chociaż posocznica znana jest medycynie od dawna (pisał o niej Hipokrates), pytania: co to sepsa, co ją wywołuje, czy sepsa jest zaraźliwa, jak można zarazić się sepsą oraz czy sepsa jest uleczalna, wciąż są popularne. Jeszcze do niedawna kwestia ta nawet wśród lekarzy budziła wiele pytań i kontrowersji. Chociaż poznano większość rządzących przypadłością mechanizmów, dotąd nie udało się dokładnie ustalić, dlaczego u zdrowego człowieka w czasie kilku lub kilkunastu godzin może dojść do wystąpienia stanu krytycznego, zagrażającego życiu. Dopiero w 2016 roku specjaliści ustalili jednoznaczną, spójną definicję.

Sepsa jest aktualnie określana jako „zagrażająca życiu dysfunkcja narządowa, spowodowana zaburzoną regulacją odpowiedzi ustroju na zakażenie; odpowiedź ta powoduje uszkodzenie tkanek i narządów”. Jest to więc stan zagrażający życiu. Wywołują go najczęściej bakterie (paciorkowce, gronkowce, pneumokoki, meningokoki lub E.coli), grzyby (Candida albicans) lub wirusy oraz wytwarzane przez nie endotoksyny. W gwałtowny sposób rozprzestrzeniają się na cały organizm i poprzez uszkodzenie narządów wewnętrznych (serca, nerek, płuc, wątroby itp.) powodują niewydolność wielonarządową.


Jakie są objawy sepsy?

Początkowo objawy są nieswoiste i przypominają symptomy przeziębienia lub grypy: chory odczuwa ogólne osłabienie i rozbicie. W krótkim czasie stan zdrowia ulega znacznemu pogorszeniu. Obserwuje się wysokie tętno (powyżej 90/min), przyspieszony oddech (powyżej 20/min) oraz obniżoną (poniżej 36 stopni) lub wysoką (powyżej 38 stopni) temperaturę ciała (tzw. gorączka septyczna). Objawy te są typowe dla ogólnoustrojowej reakcji zapalnej. Mogą im towarzyszyć również: ból głowy, wymioty, biegunka, bóle stawów, mięśni i brzucha, senność, osłabienie, drgawki oraz zaburzenia świadomości. Objawy sepsy u dzieci są podobne, jednak dodatkowo zaliczyć do nich można płaczliwość, brak apetytu, zaburzenia oddychania, skąpomocz, obniżenie napięcia mięśniowego, rozdrażnienie.

Analiza krwi wykazuje leukocytozę (liczba białych krwinek powyżej 12000/μl) lub leukopenię (liczba białych krwinek poniżej 4000/μl). Ponadto we krwi, a także w jamach ciała i tkankach osób zmagających się z sepsą można wykryć drobnoustroje, które spowodowały stan zapalny. Jeśli na skórze pojawią się czerwone wybroczyny, które nie bledną pod naciskiem, można mieć pewność, że to sepsa. Śmiertelność jest wysoka i wynosi od 30 do 50%, dlatego w każdym przypadku podejrzenia posocznicy należy niezwłocznie udać się na do szpitala. Trudno określić, jak długo rozwija się sepsa. Wiadomo tylko, że w każdym przypadku przebiega bardzo gwałtownie, chociaż jej objawy mogą mieć różne nasilenie. Z tego też powodu wyróżnia się sepsę, ciężką sepsę oraz wstrząs septyczny.

Wstrząs septyczny – o czym należy wiedzieć?

Wstrząsem septycznym określa się stan chorego, w którym zaburzenia metaboliczne, w szczególności ze strony układu krążenia, są tak głębokie, że stanowią bezpośrednie zagrożenie życia. Pomimo dobrego nawodnienia organizmu dochodzi do szybkiego spadku ciśnienia tętniczego krwi, znacznego zmniejszenia ukrwienia tkanek i narządów, a w następstwie do nagłej niewydolności wielonarządowej.

Jak zapobiec zakażeniu sepsą? – Profilaktyka

Ponieważ do sepsy może dojść na skutek zakażenia drobnoustrojami, bardzo ważna jest odporność organizmu na infekcje. Można ją zwiększyć, prowadząc higieniczny tryb życia, stosując odpowiednio zbilansowaną dietę, bogatą w witaminy i minerały, przestrzegając podstawowych zasad higieny oraz dbając o aktywność fizyczną. Należy starać się unikać kontaktu z osobami chorymi, starannie dezynfekować rany i na bieżąco leczyć ubytki w zębach. Można również stosować profilaktyczne szczepienia ochronne, które znacznie zmniejszają ryzyko zakażenia – szczególnie dotyczy to meningokoków (wywołują zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych), Haemophilus influenzae grupy B oraz pneumokoków (wywołują zakażenia dróg oddechowych), które stanowią najczęstszą przyczynę wystąpienia sepsy.

W Polsce szczepienia przeciw pneumokokom są obowiązkowe i wpisane do kalendarza szczepień, natomiast pozostałe pozostają płatne. Powinny z nich korzystać przede wszystkim osoby mające problemy z odpornością oraz szczególnie narażone na kontakt z chorymi (lekarze, pielęgniarki, nauczyciele, opiekunki społeczne itp.). Nie ma możliwości zaszczepienia się przeciwko wszystkim gatunkom mikroorganizmów chorobotwórczych.

Do działań profilaktycznych prowadzonych przez Polskę należy przestrzeganie procedur medycznych, restrykcyjna kontrola zakażeń szpitalnych oraz polityka racjonalnej antybiotykoterapii i bezpłatna diagnostyka laboratoryjna.

Jak leczyć sepsę? – Ile trwa i gdzie?

Każdy przypadek sepsy powinien być leczony w szpitalu na oddziale zakaźnym. Jednak pomimo stosowania nowoczesnych metod leczenia niewydolności wielonarządowej, jaką wywołuje sepsa, rokowania nie są za dobre. Pacjenci z posocznicą należą do osób najczęściej umierających na oddziałach intensywnej terapii. W leczeniu przyczynowym stosuje się antybiotyki oraz usuwa ogniska zakażeń i stanów zapalnych. Kluczową rolę odgrywa czas, w jakim zostanie podany odpowiedni antybiotyk. Natychmiast po wykryciu sepsy, w ciągu godziny wykonuje się posiew i antybiogram, aby móc jak najszybciej zastosować skuteczny lek. Szybkie wykrycie i usunięcie ogniska zakażenia (wycięcie ropni, drenaż itp.) znacznie zwiększa szanse chorego na przeżycie. Zdarza się jednak, że badania nie wykazują żadnych bakterii chorobotwórczych, a choroba wywołana jest przez substancje wytwarzane przez organizm pacjenta.

Leczenie objawowe polega na uzupełnianiu płynów i elektrolitów, podawaniu preparatów wspomagających pracę serca, kortykosteroidów oraz leków zmniejszających stan zapalny. Podczas leczenia podtrzymywane są funkcje życiowe chorego za pomocą leków i specjalistycznej aparatury medycznej. Leczenie trwa około 19 dni.

Sepsa – powikłania

Po wyleczeniu posocznicy bardzo często dochodzi do poważnych powikłań, szczególnie w ostrym jej przebiegu. Najczęstsze powikłania po sepsie to: zmiany martwicze palców u rąk i nóg, porażenia kończyn, padaczka, niedosłuch, zaburzenia pamięci oraz obniżenie odporności na infekcje.

Jak wykryć sepsę?

Jeszcze do niedawna wykrycie sepsy opierało się głównie na ocenie stopnia postępującej niewydolności narządowej w tzw. skali SOFA (zaburzenia świadomości, niewydolność oddechowa, niedociśnienie tętnicze, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, zapalenie jelit), co znacznie wydłużało czas postawienia diagnozy. Następnie wykonywano badania mikrobiologiczne, potwierdzając obecność patogenów, antybiogram oraz badania obrazowe (RTG, tomografię komputerową, USG), pomagające wykryć ogniska zapalne. Od stycznia 2016 roku powszechnie korzysta się z nowoczesnej technologii diagnostycznej, pomagającej szybko wykryć markery sepsy (prokalcytoninę) we krwi pacjenta. Do tej pory była ona stosowana jedynie w dużych szpitalach o doskonale wyposażonych laboratoriach. Dzięki zastosowaniu niedużego aparatu Labgeo IB-10 można w ciągu 20 minut od pobrania krwi wykonać badanie w karetce pogotowia, na izbie przyjęć, czy w gabinecie lekarskim, co znacznie zwiększa szanse na wyleczenie.

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Szkarlatyna - objawy, przyczyny. Jak leczyć szkarlatynę?
Jedną z typowych chorób wieku dziecięcego, rozpowszechnioną na całym świecie, jest szkarlatyna. Zazwyczaj pojawia się u dzieci w wieku przedszkolnym, w okresie jesienno-zimowym. Wywołuje poważne objawy, a w jej późnym okresie może nawet d...

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Informacje dla pacjenta

Witamina B12: jakie są jej właściwości? Skutki niedoboru i nadmiaru witaminy B12
Witamina B12 utrzymuje w dobrej kondycji układ krwionośny, nerwowy czy pokarmowy. Jej niedobór stanowi częsty problem, jednak właściwa suplementacja i dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego pozwolą go uniknąć.Czym charakteryzuje si...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Układ oddechowy

Wirus RSV u dzieci – objawy, badania, leczenie. Jak skutecznie ochronić dziecko przed zachorowaniem?
W okresie zwiększonego zachorowania dzieci są narażone na różnego typu choroby. Czasami zwykłe przeziębienie może się okazać czymś więcej np. wirusem RSV. Wirus RSV u dzieci w niektórych przypadkach prowadzi do niebezpiecznych powikłań. ...

Choroby i dolegliwości

Czym jest insulinooporność? Przyczyny, objawy i leczenie
Insulina jest niezwykle ważnym hormonem, wytwarzanym w trzustce. Odpowiada ona za utrzymanie prawidłowego stężenia glukozy we krwi. Przy współpracy z glukagonem kontroluje również transport glukozy do poszczególnych kom&oac...

Układ pokarmowy

Bulgotanie w brzuchu i przelewanie w jelitach – objawy, przyczyny, leczenie
Bulgotanie, przelewanie się, dziwne, głośne burczenie i przewracanie w brzuchu to nie tylko kłopotliwe i krępujące, ale również niepokojące objawy. Mogą wystąpić zarówno w dzień, jak i w nocy. Zazwyczaj stanowią całkowicie niegroźny ...

Układ nerwowy

Wpływ energetyków na zdrowie - efekty uboczne kofeiny i tauryny
Napoje energetyczne to rozwiązanie, po które w ostatnich latach sięgamy szczególnie chętnie. Preparaty te dodają nam sił, co może okazać się niezwykle cenne podczas nauki czy wysiłku fizycznego zarówno w pracy, jak i na studiach. Z...

Dieta i odchudzanie

Nutraceutyki - czym są i jak działają? Zastosowanie nutraceutyków w profilaktyce chorób cywilizacyjnych
Nutraceutyki to substancje cechujące się korzystnym wpływem na zdrowie oraz dużą wartością odżywczą. Tego typu związki są niezwykle pomocne w leczeniu i profilaktyce różnego rodzaju chorób, dlatego warto włączyć je do swojej codziennej di...

Dieta i odchudzanie

Wegetarianizm a weganizm: podobieństwa, różnice i wpływ na zdrowie
W ostatnich latach rośnie popularność diet wegańskich i wegetariańskich. Każda z nich jest ogromnym wyzwaniem, gdyż dla prawidłowego funkcjonowania organizmu konieczne jest zastąpienie składników mięsnych innymi produktami....

Dieta i odchudzanie

Owoc kaki (persymona): wartości odżywcze, prozdrowotne i składniki aktywne
Owoc kaki, czyli persymona, to niesamowity produkt spożywczy, który wciąż bardzo rzadko gości na europejskich talerzach. To egzotyczny owoc o charakterystycznym smaku, który stale zyskuje na popularności wśród dietetyków ora...

Serce i układ krążenia

Dieta na obniżenie cholesterolu - 10 produktów, które pomagają zbić cholesterol
Obecność zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL we krwi jest zjawiskiem cywilizacyjnym. Z hipercholesterolemią zmaga się coraz większa część społeczeństwa, a do rozwoju problemu przyczyniają się czynniki zewnętrzne, jak nisko odżywcza dieta oraz mało...

Choroby wieku dziecięcego

Trzydniówka: wysypka, rumień, gorączka. Jak radzić sobie z trzydniową chorobą u dziecka?
Trzydniówka, zwana także rumieniem nagłym, jest lekką chorobą wirusową i na ogół nie wymaga specjalistycznego leczenia. Jak wygląda przebieg oraz leczenie trzydniówki? Czy trzydniówka jest zaraźliwa?...

Układ nerwowy

Ciągłe uczucie zimna – przyczyny i choroby powodujące przewlekłe marznięcie 
Wielu z nas posiada naturalną tendencję do odczuwania zimna - zdecydowanie bardziej intensywnie, niż inni. Na pozór nie ma żadnej widocznej gołym okiem przyczyny, prawda? Jednak nietolerancja zimna jest nie tylko sporym utrudnieniem w codziennym...

Układ oddechowy

Guzki na tarczycy to nie wyrok: przyczyny, objawy, rokowania i leczenie
Choroby tarczycy dotyczą bardzo dużej części społeczeństwa. Szacunkowo każdy zna osobę lub wiele osób, które chorują na tarczycę. Guzki na tarczycy to jedno z zaburzeń tego gruczołu....

Serce i układ krążenia

Masz zimne stopy i dłonie? Przyczyny, leczenie i profilaktyka zziębniętych kończyn
Zimne stopy i dłonie to sygnał wysyłany przez twój organizm, który może okazać się zwiastunem groźnych chorób – nie lekceważ go! Cukrzyca, niedoczynność tarczycy czy anemia to tylko niektóre jednostki chorobowe objawia...

Dlaczego my?
why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.