Paracetamol – czym jest oraz jakie są jego właściwości? Jak jest prawidłowe dawkowanie paracetamolu, aby zapobiec przedawkowaniu?

Paracetamol – czym jest oraz jakie są jego właściwości? Jak jest prawidłowe dawkowanie paracetamolu, aby zapobiec przedawkowaniu? - zdjęcie

W poniższym artykule uzyskasz informacje na temat jednego z bezpieczniejszych leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych dostępnych bez recepty, jakim jest paracetamol. Poznasz jego mechanizm działania, dawkowanie, skutki jego przedawkowania, a także interakcje paracetamolu z innymi lekami.

Poszerzaj swoją wiedzę i przeczytaj również artykuł: Jak działa Ketoprofen?

Paracetamol — co to jest za lek?

Paracetamol to lek, który jest organicznym związkiem dopuszczonym do handlu w Polsce w latach 90. Wykazuje działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe. Stosowany jest w słabym i umiarkowanym bólu. Jest pochodną fenacetyny, a jego pojawienie się na rynku leczniczym skutecznie wyeliminowało piramidon z obiegu farmaceutycznego. Paracetamol bywa również jednym z elementów składowych leków o dodatkowych działaniach, zapewniających kompleksowe leczenie, na przykład takich jak leki na migrenę. Paracetamol może być podawany zarówno dzieciom, jak i dorosłym i pełni ważną funkcję we wspomaganiu leczenia i zwalczania objawów bólowych zarówno w szpitalach, jak i domach. Zakupić go można w aptece, supermarketach i na stacjach benzynowych. Dostępny jest bez recepty, jednak przed każdorazowym użyciem warto sięgnąć do ulotki tego leku i upewnić się, że nie istnieją żadne przeciwwskazania do jego użycia. Dodatkową informacją jest to, że występuje on w różnych formach i przez różne drogi podania. Paracetamol może występować w postaci tabletek do połknięcia, czopków doodbytniczych, doustnej zawiesiny i syropów. W warunkach szpitalnych może być zaaplikowany w postaci płynnej poprzez zastrzyk lub kroplówkę. Tak różnorakie sposoby podania paracetamolu zyskały uznanie wielu pacjentów, osób pracujących w służbie zdrowia i matek.

Jakie jest działanie paracetamolu?

Leki z paracetamol  oddziałują bezpośrednio na ośrodkowy układ nerwowy, czyli mózg i rdzeń kręgowy. Hamują one cyklooksygenazę, która jest enzymem aktywującym prostaglandyny odpowiedzialne za odczucia bólowe. Paracetamol nie wpływa jednak na jej hamowanie w tkankach obwodowych, przez co nie ma właściwości przeciwzapalnych. Nie oddziałuje także na proces krzepnięcia krwi i związaną z nim agregację płytek, dlatego bezpiecznie paracetamol leki mogą być stosowane u osób z zaburzeniami krzepnięcia, osób z nadciśnieniem tętniczym oraz wrzodami żołądka. Prawdopodobnie lek ten wpływa na blokowanie impulsów bólowych w rdzeniu kręgowym, ale te mechanizmy nie zostały jeszcze w pełni poznane. Paracetamol po zażyciu daje efekty już po 30-120 minutach (w zależności od drogi i formy podania), a jego działanie w przypadku gorączki trwa od 6 do 8 godzin, natomiast gdy przyczyną jego podania był ból, działanie to może być krótsze i wynosić między 4 a 6 godzin. Co więcej, jeżeli występuje wysoka gorączka, którą ciężko jest obniżyć, rekomendowane jest naprzemienne podawanie co 4 godziny ibuprofen paracetamol. Zapobiega to duplikowaniu się dawek tego samego leku i zapewnia wysoką efektywność.Dzięki wszystkim powyższym właściwościom paracetamol może być skutecznie stosowany podczas:

Bezpieczne dawkowanie paracetamolu – co trzeba wiedzieć?

Jak każdy lek, również paracetamol wymaga odpowiedniego dawkowania. Ilość jednorazowej dawki tego leku jest określana na podstawie masy ciała, a czasami dodatkowym kryterium jest także wiek. W zależności również od formy podania, dawkowanie paracetamolem może być określane w gramach, ilości połkniętych tabletek, ilości saszetek do rozpuszczenia lub też w mililitrach, jeżeli formą podania będzie syrop lub iniekcja. Paracetamol dawki niekiedy musi ustalić lekarz, który dodatkowo uwzględni stan zdrowia chorego i indywidualne zapotrzebowanie. Przyjmuje się jednak, że osoba dorosła nie powinna przyjmować w ciągu 24 h więcej niż 4 g paracetamolu. U dzieci jest to do 2 g w ciągu doby. Paracetamol dawkowanie nie powinno być częstsze niż co 4 godziny i do 4 razy na dobę. W przypadku dzieci nie stosuje się podania tego leku przed 3 miesiącem życia, a konsultacji z lekarzem wymaga podanie go dziecku, które nie ukończyło jeszcze 2 lat. U najmłodszych najczęstszą formą podania paracetamolu jest syrop (zapobiega zakrztuszeniu się) oraz czopki, jeżeli dziecko zwraca lek, wymiotując. Nie zaleca się jednak podawania paracetamolu w czopkach, gdy dodatkowo występuje biegunka, ponieważ bardzo obniża to jego skuteczność. Zawsze przed użyciem paracetamolu należy przeczytać informacje o dawkowaniu w ulotce. Zwrócić trzeba także szczególną uwagę na to, ile gram paracetamolu znajduje się w jednej dawce, by zapobiec negatywnym skutkom. Dostępne są takie warianty jak chociażby: paracetamol 300, paracetamol 500, paracetamol 1000.

Jakie mogą być skutki przedawkowania paracetamolu?

Pomimo iż paracetamol jest bezpiecznym lekiem i paracetamol w ciąży może być podawany już od czwartego miesiąca od poczęcia, jest w stanie powodować niebezpieczne reakcje organizmu w przypadku przedawkowania. Niewłaściwa interpretacja ulotki dołączonej do opakowania, a także niewłaściwe zabezpieczenie paracetamolu przed dostępem dzieci, mogą być przyczyną przedawkowania tego leku. Jakie są skutki? Podanie większej dawki niż ustalona dawka jednorazowa lub dobowa może powodować:

  • mdłości,
  • wymioty,
  • ogólne osłabienie,
  • ból brzucha,
  • zaburzenia pracy wątroby i jej uszkodzenie (żółtaczka, skaza krwotoczna),
  • uszkodzenie wielonarządowe,
  • w skrajnych wypadkach może dojść również do śpiączki i zgonu;

Zatrucie paracetamolem – istotne informacje

Gdy dojdzie do zatrucia i wiadomo, że zostało spowodowane przyjęciem zbyt dużej dawki paracetamol tabletki, należy podjąć odpowiednie kroki, by w porę zapobiec postępującym konsekwencjom. Konieczne jest w tym wypadku udanie się do szpitala celem hospitalizacji. Do zatrzymania negatywnych skutków zatrucia stosuje się w warunkach szpitalnych substancję o nazwie  N-acetylocysteina, która neutralizuje działanie paracetamolu na poziomie wątroby.Nie tylko przedawkowanie może wpłynąć na zatrucie paracetamolem. W jego zażywaniu szczególną ostrożność powinny zachować osoby, których wątroba jest uszkodzona lub niewydolna. Z tego powodu alkoholicy, osoby po chemioterapii i na stałe przyjmujące silne leki, które metabolizowane są w wątrobie, powinny z najwyższą ostrożnością dawkować paracetamol i korzystać z konsultacji lekarskich.

Interakcje paracetamolu – z jakimi lekami wykazuje interakcję?

Paracetamol jak każdy inny lek może wchodzić w pewne zależności z substancjami innych leków i tym samym osłabiać lub wzmagać ich działanie. Zwraca się zatem szczególną uwagę w ulotkach, a także w lekarskich poradach, by nie łączyć paracetamolu z:

  • lekami zawierającymi kwas acetylosalicylowy, ponieważ może to wpływać na kondycję i stan nerek,
  • inhibitorami monoaminooksydazy, które w połączeniu z paracetamolem mogą powodować skutki uboczne w postaci podwyższonej temperatury ciała,
  • chloramfenikolem i lamotryginą, ponieważ paracetamol minimalizuje ich działanie,
  • cymetydyną i ranitydyną, gdyż wpływają na wolniejszy metabolizm paracetamolu w wątrobie,
  • induktorami enzymów mikrosomalnych, gdyż dodatkowo obciążają pracę wątroby,
  • lekami będącymi pochodnymi kumaryny (przeciwzakrzepowe), ponieważ paracetamol wpływa na ich działanie;

W związku z powyższym pamiętać trzeba, by konsultując się z lekarzem w celu ustalenia dawkowania paracetamolu, podać aktualnie zażywane leki. Uniknie to interakcjom tych substancji i zapobiegnie niekorzystnym powikłaniom.

Niniejszy artykuł nie jest poradą medyczną i ma charakter wyłącznie informacyjny.

Wybrane grupy produktowe:

Informacje dla pacjenta

Rumień zakaźny – przyczyny, objawy i leczenie
Rumień zakaźny to choroba wywoływana przez wirusa. Dotyka najczęściej dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym, ale dorośli też mogą się nim zarazić. Najbardziej charakterystycznym objawem rumienia zakaźnego u dzieci jest wysypka na ...

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia...

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Czym jest badanie krwi – ALT. Diagnoza uszkodzeń wątroby norma i wyniki
Badanie ALT nazywane jest także ALAT oraz GPT. Nazwy te dotyczą tego samego testu aminotransferazy alaninowej, a więc enzymu wewnątrzkomórkowego, który znajduje się przede wszystkim w tkankach wątroby. Z tego względu badanie ALT służy mię...

Serce i układ krążenia

Dieta na obniżenie cholesterolu - 10 produktów, które pomagają zbić cholesterol
Obecność zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL we krwi jest zjawiskiem cywilizacyjnym. Z hipercholesterolemią zmaga się coraz większa część społeczeństwa, a do rozwoju problemu przyczyniają się czynniki zewnętrzne, jak nisko odżywcza dieta oraz mało...

Informacje dla pacjenta

Witamina B12: jakie są jej właściwości? Skutki niedoboru i nadmiaru witaminy B12
Witamina B12 utrzymuje w dobrej kondycji układ krwionośny, nerwowy czy pokarmowy. Jej niedobór stanowi częsty problem, jednak właściwa suplementacja i dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego pozwolą go uniknąć.Czym charakteryzuje si...

Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Układ nerwowy

Tajemnice Hipokampu: kluczowa rola w pamięci i emocjach
W fascynującym świecie neurobiologii, hipokamp stanowi centralny obszar, którego tajemnice stopniowo odkrywane są przez badaczy. Jego kluczowa rola w kształtowaniu pamięci i regulacji emocji sprawia, że staje się niezwykle istotnym obszarem zain...

Układ rozrodczy i moczowy

Bakterie w moczu: przyczyny, objawy, interpretacja wyników i sposoby leczenia zakażeń układu moczowego
W prawidłowo funkcjonującym układzie moczowym nie występują bakterie, dlatego ich obecność świadczy o rozwoju stanu patologicznego. W medycynie ten stan określa się jako bakteriomocz....

Układ pokarmowy

Dieta przed kolonoskopią – co można jeść, a czego unikać? Przygotowanie do badania
Kolonoskopia to badanie dolnego odcinka przewodu pokarmowego, które pozwala wykryć zmiany chorobowe w jelicie grubym oraz w dolnym odcinku jelita cienkiego. Aby uzyskać miarodajne wyniki, należy się do niego odpowiednio przygotować. Bardzo istot...

Dieta i odchudzanie

Dieta białkowo-tłuszczowa – zasady i efekty. Kto powinien jej spróbować?
Dieta białkowo-tłuszczowa stanowi ciekawą opcję dla tradycyjnych sposobów żywienia. W zależności od swoich potrzeb możesz zdecydować się na przestrzeganie zasad tradycyjnego modelu żywieniowego low carb lub diety ketogenicznej. Druga z nich pozw...

Układ pokarmowy

Nowotwory: typy i rodzaje raków oraz etapy i przebieg kancerogenezy w złożoności choroby nowotworowej
Nowotwory stanowią kompleksowe wyzwanie dla dziedziny medycyny oraz zdrowia publicznego. Istnieje różnorodność typów i rodzajów raków, charakteryzujących się unikalnymi cechami, a także mechanizmami rozwoju. Zrozumienie etap...

Dieta i odchudzanie

Cudowne właściwości naturalnych napojów – na zdrowie, urodę i przemianę materii
Moc ziół znana jest od wielu wieków, a ich rozsądne i uzasadnione wykorzystanie umożliwia uzyskanie znaczącej poprawy stanu zdrowia i kondycji organizmu. Jeżeli chcesz wiedzieć jak przyśpieszyć metabolizm, w nocy spać spokojnie, a także&l...

Układ rozrodczy i moczowy

Jak przyspieszyć okres? Domowe sposoby, zioła i witaminy na wywołanie miesiączki
Wakacyjny wyjazd, ślub, sesja zdjęciowa - to tylko wybrane sytuacje, w których kobiety zastanawiają się, jak przyspieszyć okres. Miesiączka, zwłaszcza bardzo obfita lub bolesna, może znacząco utrudniać funkcjonowanie. Czy istnieją domowe sposoby...

Układ pokarmowy

Dieta w insulinooporności – co jeść, by czuć się dobrze? Zasady komponowania posiłków
Insulinooporność to powszechnie występujące zaburzenie metaboliczne, które polega na obniżeniu wrażliwości tkanek na insulinę. W konsekwencji dochodzi do podniesienia produkcji insuliny, co pozwala na unormowanie stężenia glukozy we krwi. Nielec...

Dieta i odchudzanie

Dieta przeciwnowotworowa - żywność obniżająca ryzyko raka. Zasady, wskazówki, produkty
Odpowiednio zbilansowany tryb żywienia odgrywa kluczową rolę w prewencji szerokiego spektrum chorób nowotworowych. Dzięki zawartości konkretnych składników produkty, takie jak owoce, warzywa, nabiał czy zioła, wspierają układ immunologicz...

Dlaczego my?
why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.