Krztusiec (koklusz) – jakie są objawy i jak leczyć?

baner

Krztusiec (koklusz) – jakie są objawy i jak leczyć?

Krztusiec jest ostrą w przebiegu chorobą zakaźną układu oddechowego wywoływaną przez bakterie. Głównym objawem klinicznym są nawracające napady silnego kaszlu, które prowadzą do utrudnienia oddychania.Czym jest krztusiec (koklusz)?Krztus

Krztusiec jest ostrą w przebiegu chorobą zakaźną układu oddechowego wywoływaną przez bakterie. Głównym objawem klinicznym są nawracające napady silnego kaszlu, które prowadzą do utrudnienia oddychania.

Czym jest krztusiec (koklusz)?

Krztusiec, dawniej nazywany kokluszem, jest ostrą chorobą zakaźną dróg oddechowych. Jest to bakteryjne zapalenie tchawicy i oskrzeli wywoływane przez zakażenie pałeczką krztuśca (Bortedella pertussis). Jest ona niebezpieczna, ponieważ wydziela toksynę krztuścową. Ta za kolei powoduje leukocytozę z limfocytozą, działa hamująco na makrofagi i limfocyty podążające do ognisk zapalnych. Oznacza to, że komórki obecne w organizmie nie są w stanie zwalczać pałeczek krztuśca. Przez to bakterie bardzo łatwo mogą przylgnąć do nabłonka zlokalizowanego w drogach oddechowych.

Na koklusz można zachorować w każdym wieku, a zakażenie przechodzić kilka razy w życiu. Chociaż zdarza się również diagnozowanie krztuśca u dorosłych, schorzenie jest najgroźniejsze dla noworodków i niemowląt. Występuje najczęściej w przedziale wiekowym od 0 do 4 lat i może pojawić się już w pierwszych tygodniach życia dziecka, ponieważ niemowlę nie otrzymuje biernej odporności przeciwkrztuścowej wraz z mlekiem matki. Przebycie krztuśca daje długotrwałą odporność, jednak mimo to możliwe jest ponowne zachorowanie na tę chorobę. Także odporność uzyskana po szczepieniu przeciw krztuścowi nie jest trwała i może zniknąć po upływie kilku lat. Obecnie zaleca się osobom dorosłym przyjęcie dawki przypominającej szczepionki co 10 lat.

Krztusiec – objawy

Charakterystycznym objawem krztuśca jest bardzo silny, napadowy i przewlekły kaszel. Zazwyczaj towarzyszą mu duszności i świst wdechowy, określany, jako „pianie”. Pojawić się mogą również wymioty. Do typowych oznak krztuśca zalicza się również fakt, że napad kaszlu może być sprowokowany przez płacz dziecka, zwiększony wysiłek fizyczny lub uciśnięcie języka np. łyżeczką przy karmieniu albo szpatułką podczas badania lekarskiego.

Jak przebiega choroba krztusiec?

Człowiek jest jedynym gospodarzem pałeczek krztuśca. Oznacza to, że jednym źródłem zakażenia kokluszem jest osoba chora. Do przeniesienia bakterii krztuśca u dorosłych i dzieci dochodzi drogą kropelkową przez górne drogi oddechowe – na przykład wdychanie rozpylanej w powietrzu podczas kaszlu wydzieliny.

Typowy krztusiec przebiega w kilku charakterystycznych dla niego fazach. Zaczyna się on bezobjawowym okresem wylęgania, który trwa od 5-7 dni do trzech tygodni. Kolejne 2 tygodnie to pierwsza faza choroby, nazywana również okresem nieżytowym. Charakteryzuje się ogólnym osłabieniem, bólem gardła, katarem, zapaleniem spojówek i stanem podgorączkowym. Są to objawy, które zazwyczaj przypisywane są przeziębieniu lub innym chorobom wirusowym. W tym czasie koklusz jest najbardziej zakaźny. W drugiej fazie krztuśca występuje napadowy kaszel, który najpierw jest suchy i ma charakter bardziej pokasływania. Nasila się on w nocy. W niektórych przypadkach krztusiec u dzieci kończy się na tym etapie i wówczas mówi się o tzw. poronnej albo niepełnoobjawowej postaci krztuśca. Jednakże u większości osób choroba rozwija się dalej – objawy staja się coraz silniejsze. Kaszel znacznie się nasila, a ponadto pojawia się głęboki i świszczący wdech, opisywany czasem, jako „pianie koguta” lub zanoszenie się. Takich napadów kaszlu w ciągu dobry może być nawet kilkadziesiąt, a trwają one nawet do kilku minut.

Napady kaszlu krztuścowego połączone są z odkrztuszaniem lepkiej i gęstej wydzieliny. Przy krztuścu mogą pojawiać się drobne wybroczyny lub wylewy krwi widoczne na spojówkach albo na twarzy. Dzieje się tak na skutek wzrostu ciśnienia w drobnych naczyniach krwionośnych błon śluzowych i skóry twarzy. Chorobie towarzyszą często obrzęki twarzy i oczu. Kaszel krztuścowy jest bardzo dużym wysiłkiem zarówno dla dzieci, jak i dorosłych.

Krztusiec – leczenie

Leczenie krztuśca polega przede wszystkim na antybiotykoterapii. Konieczne jest również równoczesne leczenie objawowe – stosowanie leków łagodzących kaszel. W wielu przypadków konieczne jest przyjmowanie preparatów zmniejszających wymioty np. preparatu Smecta i leków uspokajających. Zarówno podczas antybiotykoterapii, jak i po jej zakończeniu konieczne jest zaopatrzenie domowej apteczki w probiotyki.

Najlepszą metodą zapobiegania krztuścowi są szczepienia ochronne. Zostały one wprowadzone na świecie w 1931 roku przez angielskiego bakteriologa Artura Gardnera i amerykańskiego biologa Lawrence`a D. Leslie`ego. Do powszechnego stosowania weszły w 1950 roku. W Polsce szczepionka jest dostępna od 1960 roku. Obecnie podawana w jednym wstrzyknięciu, jako szczepionka przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi (DTP).

Koklusz – powikłania

Głównym powikłaniem tej choroby jest zapalenie płuc, które najczęściej występuje u małych dzieci. Po przebytym krztuścu mogą pojawić się również inne dolegliwości i choroby, takie jak: zapalenie oskrzeli, zapalenie ucha środkowego, a także choroby ośrodkowego układu nerwowego oraz uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego. W przypadku krztuśca niezwykle ważna jest szybka, poprawna diagnoza i wdrożenie skutecznego leczenia. U niemowląt częste i silne ataki kaszlu mogą powodować bezdechy, sinicę, drgawki i niedotlenienie mózgu. Co więcej, skutkują również zaburzeniami świadomości i encefalopatią krztuścowa, która jest bezpośrednim zagrożeniem życia niemowlęcia. Krztusiec u niemowląt jest wskazaniem do natychmiastowej hospitalizacji.

Krztusiec, dawniej zwany kokluszem, jest chorobą zakaźną. Wydawałoby się, że zagrożenie kokluszem już dawno minęło, głównie ze względu na wdrożenie szczepień. Jednakże w ostatnich latach liczba zachorowań znów rośnie. Związane jest to z wygasaniem skuteczności szczepionek. Choć nie ma obowiązku przyjmowania dawek przypominających, jest to najlepszy sposób ochrony przed tą chorobą.

autor

mgr farm. Michał Kędzierski

Tytuł magistra farmacji otrzymał na Uniwersytecie Medycznym w Łodzi. Posiada też licencjat z Wydziału Biologii Uniwersytetu Łódzkiego. Otrzymał liczne certyfikaty z zakresu zarządzania i technik sprzedaży oraz pozyskiwania i obsługi Klientów.

Informacje dla pacjenta

Mniszek lekarski – właściwości, zastosowanie oraz działanie
Mniszek lekarski, potocznie nazywany mleczem lub dmuchawcem, rosnący powszechnie na trawnikach i łąkach, traktowany jest przez wielu ludzi, jako pospolity i uciążliwy do wytępienia chwast. To bylina, która łatwo wysiewa się z nasion roznoszo...

Zdrowy tryb życia

Dieta ketogeniczna (keto) – co należy wiedzieć i jakie są wady oraz zalety?
Ludzie od wieków stosują różne diety odchudzające. Najczęściej ma to miejsce, kiedy zbliża się wiosna i lżejsze ubranie odsłania krągłe kształty ciała. Nie zawsze jednak diety stosuje się w celach estetycznych. Przy niektórych schorz...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia norma...

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Sport i fitness

Modzele, nagniotki, odciski – czym są i jak je usunąć? Sprawdzone plastry na odciski
Odciski, nagniotki i modzele potrafią mocno uprzykrzyć życie. Powodują ból, utrudniają chodzenie, wyglądają nieestetycznie. Często powstają w najmniej odpowiednim momencie, przed ważną rozmową, imprezą czy spotkaniem. W dodatku mogą po...

Informacje dla pacjenta

Czym jest badanie krwi – ALT. Diagnoza uszkodzeń wątroby norma i wyniki
Badanie ALT nazywane jest także ALAT oraz GPT. Nazwy te dotyczą tego samego testu aminotransferazy alaninowej, a więc enzymu wewnątrzkomórkowego, który znajduje się przede wszystkim w tkankach wątroby. Z tego względu badanie ALT służy mię...

Zdrowy tryb życia

Czosnek niedźwiedzi – stosowanie, właściwości, uprawa. Co musisz wiedzieć o czosnku niedźwiedzim?
Każdy z nas wie, jak cenne właściwości lecznicze posiada czosnek pospolity. Nie wszyscy jednak wiedzą, że pod względem zawartości pewnych substancji przewyższa go czosnek niedźwiedzi. Jeszcze do niedawna traktowany był jako ciekawostka prz...

Układ rozrodczy i moczowy

Podrażnienia i otarcia okolic intymnych – przyczyny, objawy, jak zapobiegać

Suchość pochwy, nieodpowiednia technika depilacji, uczulenie, noszenie nieprzewiewnej lub uciskającej bielizny sprzyjają podrażnieniom i otarciom miejsc intymnych. Jakie d...

Układ nerwowy

Olej konopny z fitoskładnikami - dla kogo będzie odpowiedni?
Oleje konopne z fitoskładnikami to ostatnio coraz bardziej popularne produkty, po które chętnie sięgają różne osoby - od sportowców, przez dietetyków, aż w końcu po zwykłych konsumentów. Skąd bierze się ta popularność olejków kon...

Układ rozrodczy i moczowy

Pieluchomajtki dla dorosłych i seniorów – jak wybrać, dopasować i prawidłowo zakładać?

U osób, u których występuje nietrzymanie moczu, oprócz właściwego leczenia pomocne mogą okazać się również pieluchomajtki dla dorosłych. I choć szeroki wybór jest zaletą, może sprawiać trudności w doborze właściwego wariantu.

...

Układ rozrodczy i moczowy

Nietrzymanie moczu – wstydliwy problem nie tylko wśród kobiet. Rodzaje, leczenie i polecane ćwiczenia

Nietrzymanie moczu zalicza się do grona najczęstszych kobiecych przypadłości, choć problem nie omija również mężczyzn. Istnieją skuteczne sposoby łagodzenia objawów, jednak nie wszyscy pacjenci decydują się na wizytę u lekarza.

...

Zdrowy tryb życia

Endokrynolog: czym się zajmuje? Jakie badania zleca i jak wygląda leczenie?

Endokrynolog jest lekarzem, który specjalizuje się działaniem gruczołów wydzielania wewnętrznego oraz dysfunkcjami w ich obrębie.

...

Dieta i odchudzanie

Czym zastąpić mięso w diecie? Lista produktów roślinnych bogatych w białko

Zastanawiasz się nad ograniczeniem lub całkowitą rezygnacją z jedzenia mięsa? Niezależnie od tego, co kieruje Twoim wyborem, warto odpowiednio przygotować się do zmiany diety.

...

Choroby skóry

Bezpieczne opalanie w solarium – czy to możliwe? Wpływ na skórę i właściwości zdrowotne

Dzięki solarium znacznie szybciej można uzyskać piękną opaleniznę. Aby jednak móc w pełni korzystać z takiego sposobu opalania, należy pamiętać o kilku istotnych kwestiach, a także wiedzieć, jak się do niego właściwie przygotować.

...

Układ oddechowy

Skrzydłokwiat: właściwości zdrowotne. Dlaczego każdy z nas powinien mieć go w domu?

Na świecie zidentyfikowano około 2,5 tysiąca roślin wywierających dobroczynny wpływ na zdrowie. Jedną z nich jest pochodzący z tropikalnych terenów Ameryki skrzydłokwiat.

...

Ciąża i dziecko

Dieta matki karmiącej: co jeść, karmiąc piersią, a czego stanowczo unikać?

Wokół diety, jaką powinny stosować matki karmiące, przez lata narosło wiele mitów. Nie ulega wątpliwości, że dieta matki karmiącej jest bardzo istotna zarówno dla samej kobiety, jak i dla dziecka.

...

Dlaczego my?

why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.