Witamina B1 (tiamina) – do czego jest potrzebna? Jakie są objawy niedoboru i nadmiaru witaminy B1?

Witamina B1 (tiamina) – do czego jest potrzebna? Jakie są objawy niedoboru i nadmiaru witaminy B1? - zdjęcie

Witamina B1 jest niezbędna w codziennej diecie. Wpływa na funkcjonowanie układów nerwowego i sercowo-naczyniowego oraz wspiera układ odpornościowy. Sprawdź, jakie produkty są najlepszym źródłem tiaminy i czym może skutkować jej niedobór.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • jaką rolę w organizmie odgrywa witamina B1,
  • w jakich produktach spożywczych występuje witamina B1,
  • jakie są przyczyny i objawy niedoboru witaminy B1,
  • czym skutkuje nadmiar witaminy B1 w organizmie,
  • jakie jest dobowe zapotrzebowanie na witaminę B1,
  • kiedy należy suplementować witaminę B1.

Przeczytaj też: Pierzga pszczela – czym jest i jakie ma właściwości? Stosowanie i przepisy z pierzgą pszczelą

Witamina B1 – właściwości. Jaką funkcję w organizmie pełni witamina B1?

Witamina B1, inaczej tiamina, to związek potrzebny do prawidłowego funkcjonowania organizmu i utrzymania procesów życiowych. Choć odkryto ją już w XIX wieku, po raz pierwszy wyodrębniono ją w 1911 roku. Dokonał tego polski biochemik Kazimierz Funk – wyizolował z otrąb ryżu związek, który nazwał witaminą, czyli aminą niezbędną do życia. W latach 30. przeprowadzono kolejne badania, które pozwoliły na wyodrębnienie czystej substancji – witaminy B1 – zapobiegającej rozwojowi choroby beri-beri.

Tiamina odgrywa niezwykle istotną rolę w ludzkim organizmie:

  • wpływa na prawidłową pracę układu nerwowego,
  • wspomaga funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego,
  • wspiera układ immunologiczny,
  • wykazuje właściwości antyoksydacyjne.

Badania brytyjskich naukowców z Warwick University wskazują także, że witamina B1 może odwrócić wczesne uszkodzenia nerek u osób z cukrzycą typu 2. Wcześniej wykazali oni, że od 70 do nawet 90% chorych na cukrzycę typu 1 i 2 cierpi na niedobór witaminy B1.

Witamina B1 – występowanie. W jakiej żywności znajdziemy tiaminę?

Witamina B1 występuje w wielu produktach spożywczych – zarówno pochodzenia roślinnego, jak i zwierzęcego. Najlepsze źródła witaminy B1 to przede wszystkim produkty zbożowe i suche nasiona roślin strączkowych. Znajdziemy ją ponadto w wieprzowinie, podrobach, rybach, kaszach, soczewicy, tapioce, a w nieco mniejszych ilościach – w owocach, warzywach, mleku, jogurtach czy serach dojrzewających.


Zawartość witaminy B1 w 100 g produktu

Produkty spożywcze

Poniżej 0,05 mg

mleko, jogurty, sery dojrzewające i twarogowe, śledzie, karczochy, maliny, brzoskwinie, banany, jabłka

0,1 – 0,5 mg

mąka pszenna, bułki pszenne, chleb mieszany, chleb żytni razowy, chleb graham, makaron, kasza jęczmienna, płatki owsiane, ryż, makrela, łosoś

0,5 – 1 mg

schab wieprzowy, kasza gryczana i jaglana, fasola biała, soja, groch, otręby pszenne

Powyżej 1 mg

soczewica czerwona, nasiona słonecznika, zarodki pszenne, drożdże



Niedobór witaminy B1 – przyczyny i objawy

Niedobór witaminy B1 najczęściej występuje u osób wyczynowo uprawiających sport, osób starszych oraz przy intensywnym wysiłku fizycznym i umysłowym. Obniżenie poziomu tiaminy w organizmie może być również wynikiem długotrwałego stresu oraz nieodpowiedniej diety, obfitującej w alkohol, kawę i herbatę. Niedobór witaminy B1 może być też spowodowane długotrwałym zażywaniem suplementów diety ze skrzypem polnym.

Wśród najczęstszych objawów niedoboru witaminy B1 wymienia się:

  • bóle i skurcze mięśniowe,
  • zaburzenia obwodowego układu nerwowego – problemy z pamięcią i koncentracją, zakłócenia równowagi emocjonalnej, oczopląs,
  • niewydolność krążenia – przyspieszone bicie serce, powiększenie mięśnia sercowego, opuchlizna kończyn górnych i dolnych,
  • zaburzenia trawienia – nudności, wymioty, biegunki, brak apetytu, a w konsekwencji utrata masy ciała,
  • uczucie ciągłego zmęczenia,
  • spadek libido.

Nadmiar witaminy B1 – objawy

Witamina B1 ma ograniczoną zdolność wchłaniania z przewodu pokarmowego. Nadmierne ilości tiaminy są łatwo wydalane z moczem, dlatego rzadko obserwuje się skutki jej zbyt dużego spożycia. Jednak długotrwałe i nadmierne przyjmowanie witaminy B1 może objawiać się drżeniem mięśni, arytmią serca, zawrotami głowy oraz reakcjami alergicznymi.

Witamina B1 – dawkowanie. Jakie jest zapotrzebowanie na tiaminę?

Dobowe zapotrzebowanie na witaminę B1 różni się w zależności od wieku oraz płci.

Zalecane dzienne spożycie tiaminy w przypadku dzieci wynosi:

  • od 1. do 3. roku życia – 0,5 mg,
  • od 4. do 6. roku życia – 0,6 mg,
  • od 7. do 9. roku życia – 0,9 mg.

U dzieci starszych i nastolatków dobowe zapotrzebowanie na witaminę B1 wynosi odpowiednio:

  • dziewczęta od 10. do 12. roku życia – 1 mg,
  • chłopcy od 10. do 12. roku życia – 1 mg,
  • dziewczęta od 13. do 18. roku życia – 1,1 mg,
  • chłopcy od 13. do 18. roku życia – 1,2 mg.

W przypadku osób dorosłych zalecane dzienne spożycie tiaminy wynosi:

  • kobiety – 1,1 mg,
  • kobiety w ciąży – 1,4 mg,
  • kobiety karmiące – 1,5 mg,
  • mężczyźni – 1,3 mg.

Kiedy warto suplementować witaminę B1?

Suplementacja witaminy B1 jest zalecana przede wszystkim osobom narażonym na powstawanie jej niedoborów – starszym, wyczynowo uprawiającym sport, aktywnym fizycznie, pracującym umysłowo czy żyjącym w ciągłym stresie. Przyjmowanie preparatów z tiaminą niekiedy jest także konieczne w trakcie zażywania innych leków czy suplementów, które mogą przyczyniać się do obniżenia jej poziomu w organizmie – jak na przykład wspomniany wcześniej skrzyp polny.

Witamina B1, inaczej tiamina, to związek potrzebny do prawidłowego funkcjonowania organizmu, a tym samym – niezbędny w codziennej diecie. Witamina B1 ma wpływ na pracę układ nerwowego i sercowo-naczyniowego, wspomaga układ immunologiczny oraz wykazuje właściwości antyoksydacyjne. Tiamina występuje w wielu produktach spożywczych – roślinnych i zwierzęcych, dlatego można w stosunkowo prosty sposób zapobiegać jej niedoborom.

Niniejszy artykuł nie jest poradą medyczną i ma charakter wyłącznie informacyjny.

Wybrane grupy produktowe:

Informacje dla pacjenta

Rumień zakaźny – przyczyny, objawy i leczenie
Rumień zakaźny to choroba wywoływana przez wirusa. Dotyka najczęściej dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym, ale dorośli też mogą się nim zarazić. Najbardziej charakterystycznym objawem rumienia zakaźnego u dzieci jest wysypka na ...

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Układ oddechowy

Krztusiec (koklusz) – jakie są objawy i jak leczyć?
Krztusiec jest ostrą w przebiegu chorobą zakaźną układu oddechowego wywoływaną przez bakterie. Głównym objawem klinicznym są nawracające napady silnego kaszlu, które prowadzą do utrudnienia oddychania.Czym jest krztusiec (koklusz)?Krztus...

Informacje dla pacjenta

Czym jest badanie krwi – ALT. Diagnoza uszkodzeń wątroby norma i wyniki
Badanie ALT nazywane jest także ALAT oraz GPT. Nazwy te dotyczą tego samego testu aminotransferazy alaninowej, a więc enzymu wewnątrzkomórkowego, który znajduje się przede wszystkim w tkankach wątroby. Z tego względu badanie ALT służy mię...

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Zdrowy tryb życia

Czosnek niedźwiedzi – stosowanie, właściwości, uprawa. Co musisz wiedzieć o czosnku niedźwiedzim?
Każdy z nas wie, jak cenne właściwości lecznicze posiada czosnek pospolity. Nie wszyscy jednak wiedzą, że pod względem zawartości pewnych substancji przewyższa go czosnek niedźwiedzi. Jeszcze do niedawna traktowany był jako ciekawostka prz...

Informacje dla pacjenta

Witamina B12: jakie są jej właściwości? Skutki niedoboru i nadmiaru witaminy B12
Witamina B12 utrzymuje w dobrej kondycji układ krwionośny, nerwowy czy pokarmowy. Jej niedobór stanowi częsty problem, jednak właściwa suplementacja i dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego pozwolą go uniknąć.Czym charakteryzuje si...

Dieta i odchudzanie

Dzika róża – naturalne źródło witamin. Właściwości lecznicze i zastosowanie
Dzika róża od wieków wykorzystywana jest w medycynie tradycyjnej. Szczególną popularnością cieszyła się w Grecji i Rzymie. Współcześnie cenimy ją za wysoką zawartość kwasu askorbinowego oraz witamin z grupy B....

Odporność, wzmocnienie organizmu

Berberys – właściwości zdrowotne i zastosowanie roślinnego antybiotyku
Naturalne metody leczenia i wzmacniania organizmu cieszą się coraz większą popularnością wśród osób dbających o zdrowie. Ciekawym uzupełnieniem codziennej diety może okazać się berberys. Bogaty skład fitochemiczny sprawia, że roślina wyr&...

Dieta i odchudzanie

Astaksantyna – królowa antyoksydantów, która działa jak eliksir młodości
Astaksantyna jest wyjątkowo silnym antyoksydantem. Skutecznie zwiększa odporność organizmu na promieniowanie słoneczne oraz zapobiega fotostarzeniu się skóry. ...

Dieta i odchudzanie

Dietetyk radzi - domowe sposoby na schudnięcie bez ćwiczeń
Wielu z nas nie ma czasu na regularne treningi sportowe. W takiej sytuacji warto pamiętać o kilku podstawowych regułach dietetycznych, które mogą znacznie przyspieszyć proces odchudzania. Zastanawiasz się, które domowe sposoby na schudnię...

Kosmetyki i uroda

Odżywcze i regenerujące maseczki na twarz – jak zrobić maseczkę oczyszczająca domowymi sposobami?
Podstawowa pielęgnacja skóry twarzy powinna opierać się na jej dokładnym i delikatnym oczyszczaniu, tonizacji, a następnie zastosowaniu odpowiednio dobranego serum i kremu. Dodatkowymi zabiegami, które warto wdrożyć do swojej p...

Układ pokarmowy

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – objawy, przebieg choroby i leczenie
Wrzodziejące zapalenie jelita grubego to choroba, która znacząco utrudnia codzienne funkcjonowanie. Jest również bardzo podstępna i niebezpieczna, dlatego nie należy lekceważyć jej objawów....

Układ pokarmowy

Rozszerzanie diety niemowląt krok po kroku. Jak i kiedy zacząć?
Rozszerzanie diety niemowląt jest naturalnym procesem i kolejnym krokiem w rozwoju dziecka. Warto wiedzieć, w jaki sposób i kiedy wprowadzić dziecku nowe produkty, przy czym znaczenie ma nie tylko ich ilość, ale też jakość....

Układ pokarmowy

Mykoterapia - prozdrowotne właściwości grzybów w leczeniu naturalnym
Grzyby charakteryzują się wieloma właściwościami leczniczymi, które zostały odkryte przez ludzi już setki lat temu. Mykoterapia (zwana też fungoterapią) jest dziedziną medycyny naturalnej, której podstawą jest profesjonalne leczenie grzyb...

Choroby skóry

Olej lniany – kosmetyczne właściwości w naturalnej pielęgnacji skóry i włosów
Olej lniany pozyskiwany jest w wyniku tłoczenia na zimno nasion lnu zwyczajnego. Olej ten ma szerokie zastosowanie i może być stosowany zarówno wewnętrznie (do spożycia), jak i zewnętrznie (na skórę). W kosmetyce olej lniany wyst...

Dlaczego my?
why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem