Gruźlica – przyczyny, objawy i powikłania. Diagnostyka i leczenie gruźlicy

baner

Gruźlica – przyczyny, objawy i powikłania. Diagnostyka i leczenie gruźlicy

Gruźlica to bakteryjna choroba zakaźna, która pomimo, iż znana jest od wielu lat, nadal pojawia się nie tylko w Polsce, ale również w całej Europie. Najczęściej dotyka osoby żyjące w złych warunkach sanitarnych, niedożywione czy naduży

Gruźlica to bakteryjna choroba zakaźna, która pomimo, iż znana jest od wielu lat, nadal pojawia się nie tylko w Polsce, ale również w całej Europie. Najczęściej dotyka osoby żyjące w złych warunkach sanitarnych, niedożywione czy nadużywające alkoholu.

Z naszego artykułu dowiesz się:

  • czym jest gruźlica, 
  • jakie są jej przyczyny i objawy, 
  • jakie są jej rodzaje, 
  • jak wygląda diagnostyka i leczenie choroby,
  • jak jej zapobiegać. 

Zobacz także nasz inny artykuł: Inhalator do czego służy i kiedy warto z niego korzystać?

Co to jest gruźlica i czy jest groźna?

Gruźlica to choroba zakaźna - bakteryjnaktóra wywoływana jest przez prątki gruźlicy. Bardzo często nazywane są one również prątkami Kocha, a wszystko przez wzgląd na nazwisko Roberta Kocha, który po raz pierwszy podjął się ich badania. Okazuje się jednak, że prątki gruźlicy to:

  • Mycobacterium tuberculosis,
  • Mycobacterium africanum,
  • Mycobacterium bovis (prątek bydlęcy). 

Czy gruźlica jest groźna? Pomimo iż choroba pojawia się dużo rzadziej niż w poprzednim stuleciach, nadal jest dość groźną chorobą zakaźną. Dawniej nazywana była galopującymi suchotami. 

Przyczyny gruźlicy - Jak można zarazić się gruźlicą?

Za główną przyczynę gruźlicy uważa się infekcję wywoływaną przez bakterie o nazwie prątków gruźlicy. Do zakażania najczęściej dochodzi drogą kropelkową, poprzez wdychanie bakterii wywołujących chorobę. Oznacza to, że osoba zakażona gruźlicą poprzez kaszel, kichanie lub mówienie wydala z siebie prątki gruźlicy, które przenoszą się na osobę pozostającą w bliskim kontakcie z osobą chorą. Zdarza się jednak, że diagnozowana jest gruźlica płuc nieprątkująca - to postać nieaktywna, gdzie chory nie uwalnia bakterii, dzięki temu nie dochodzi do zakażenia innych osób. 

Na zakażenie gruźlicą płucną i innymi jej odmianami pozapłucnymi najczęściej narażone są osoby z osłabionym układem immunologicznym. Podwyższony czynnik ryzyka dotyczy osób w podeszłym wieku, nadużywających alkoholu i niedożywionych. 

Czy gruźlica jest dziedziczna? Pomimo iż jest to choroba zakaźna, ryzyko zachorowania wzrasta u dzieci, których rodzice chorują na gruźlicę. Są one dużo bardziej podatne na jej wystąpienie lub we wczesnym dzieciństwie mogą zarazić się prętkami. 

Najczęstsze objawy gruźlicy - jak rozpoznać gruźlicę?

U wielu pacjentów gruźlica może nie dawać żadnych objawów, a jej wykrycie może być przypadkowe. W zależności od zaatakowanego narządu, objawy mogą być zróżnicowane. Jednak jedną z najczęściej diagnozowanych odmian choroby jest gruźlica płucna, dlatego dominują objawy związane z dolnymi drogami oddechowymi. Gruźlica objawy to:

  • stany podgorączkowe;
  • kaszel, który trwa co najmniej 3 tygodnie;
  • nocne poty;
  • duszności;
  • krwioplucie;
  • utrata masy ciała;
  • bóle w klatce piersiowej;
  • męczliwość;
  • ogólne osłabienie. 

Jak widać, objawy gruźlicy płucnej (choroba suchoty) są dość charakterystyczne i poważne, dlatego w przypadku takich dolegliwości konieczna jest konsultacja ze specjalistą.

Rodzaje gruźlicy i ich podział ze względu na fazy rozwoju

W diagnostyce występuję kilka rodzajów gruźlicy. Ze względu na fazy rozwoju istnieje podziała na gruźlicę pierwotną i popierwotną. Pierwsza z nich aktywuje się zaraz po zakażeniu i wywołuje objawy takie jak: krwioplucie, bóle w klatce piersiowej i przewlekły kaszel. Towarzyszą im również dreszcze, gorączka, nocne poty, bladość, męczliwość, zmęczenie i utrata masy ciała. Druga z nich, czyli gruźlica popierwotna jest związana z reaktywacją zakażenia. Najczęściej dochodzi do niej w sytuacji innej infekcji. W początkowej fazie może przebiegać bezobjawowo, jednak później wywołuje osłabienie, wilgotny kaszel, spadek masy ciała, gorączkę czy kaszel z krwią. Pojawić się mogą również duszności i bóle w klatce piersiowej.

Co istotne prątki gruźlicy mogą wywoływać również inne rodzaje choroby, tzw. odmianę pozapłucną. Są to:

  • gruźlica kości i stawów,
  • gruźlica węzłów chłonnych,
  • gruźlica jelit,
  • gruźlica prosówkowa,
  • gruźlica mózgu i nerwów,
  • gruźlica nerek,
  • gruźlica skóry,
  • gruźlica dróg moczowo-płciowych,
  • gruźlica narządów rodnych,
  • gruźlica opłucnej
  • gruźlica kręgosłupa,
  • gruźlicze zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. 

Do rozwoju pozapłucnej gruźlicy najczęściej dochodzi przez osłabiony układ odpornościowy. Co istotne odmiany te są praktycznie nie zaraźliwe. 

Diagnostyka gruźlicy - badanie genetyczne PCR

Diagnostyka gruźlicy obejmuje wiele badań, a jednym z nich jest badanie genetyczne PCR. To szybki test, który pozwala na wykrycie DNA bakterii prątków gruźlicy. Innym jest badanie rentgenowskie płuc, a także testy skórne, czyli tzw. odczyny tuberkulinowe. Wszystko zależy jednak od zaawansowania choroby i jej objawów. Co istotne u osób chorych na gruźlicę występuję niskie stężenie hemoglobiny. Bardzo ważne jest odpowiednie zdiagnozowanie choroby, która często mylona jest z sarkoidozą.

Jak wygląda i jak długo trwa leczenie gruźlicy?

Leczenie gruźlicy jest dość żmudne i długotrwałe. Powinno odbywać się pod okiem specjalisty w leczeniu gruźlicy płuc. Może zdarzyć się sytuacja, że bakterie przejdą w stan uśpienia lub będą wyjątkowo oporne na leczenie, dlatego tak ważne jest, aby leczenie odbywało się pod opieką lekarzy. Co istotne, nie powinno się przerywać leczenia, gdyż może zdarzyć się sytuacja nawrotu gruźlicy, mimo początkowego ustąpienia objawów. Najczęściej w pierwszej fazie leczenia podawanych jest wiele leków w krótkim czasie. Później konieczna jest kontynuacja mająca na celu pozbycie się najbardziej opornych prątków. W leczeniu najczęściej stosuje się leki na gruźlicę. Są to:

Szczepionka na gruźlicę najczęściej podawana na świecie

Gruźlica jest jedną z najczęściej występujących chorób zakaźnych na świecie. W Polsce zapadalność na gruźlicę jest średnia, a wszystko za sprawą szczepień, które są obowiązkowe dla dzieci w okresie noworodkowym. Szczepionka BCG jest podawana tuż przed wypisaniem dziecka ze szpitala. Jest w pełni bezpieczna i uznawana jest za jedną z najczęściej podawanych szczepionek na świecie. Odkąd została wprowadzona w w 1921 roku, przyjęło ją już około 3 miliardów ludzi na świecie. 

Jak zapobiec gruźlicy?

Jedną z najważniejszych metod zapobiegania gruźlicy jest wczesne diagnozowanie choroby i wdrażanie leczenia. Dodatkowo ważne jest poddanie badaniom członków rodziny osoby chorej. Jako że gruźlica jest chorobą, która najczęściej występuje w sytuacji złych warunków życia, należy dążyć do ich poprawy. Ważne jest również, aby stosować szczepienia BCG, unikać nadużywania alkoholu, papierosów, a w czasie kichania, kaszlu i kataru zakrywać buzię. 

Prawidłowe rozpoznanie gruźlicy u dzieci

Prawidłowe rozpoznanie gruźlicy u dzieci jest niezwykle trudne, a wszystko za sprawą wielu objawów. W pierwszej kolejności należy zebrać wywiad rodzinny na temat możliwości zarażenia się gruźlicą, a także wykonać badania bakteriologiczne, inwazyjne i radiologiczne. Bardzo ważne jest również badanie odczynu tuberkulinowego i testu IGRA. Na podstawie zdjęcia rentgenowskiego lub tomografii komputerowej możliwe jest rozpoznanie stopnia zaawansowania choroby.

Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia norma...

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Oczy, wady wzroku

Borówka amerykańska dla zdrowia. Najważniejsze właściwości zdrowotne borówki amerykańskiej
Borówka amerykańska jest rośliną, której owoce cieszą się popularnością na całym świecie. Niewielkie, kuliste owoce o ciemnoniebieskiej barwie charakteryzują się słodkim smakiem oraz soczystym miąższem. Borówka wykorzystywana jest za...

Zdrowy tryb życia

Dieta ketogeniczna (keto) – co należy wiedzieć i jakie są wady oraz zalety?
Ludzie od wieków stosują różne diety odchudzające. Najczęściej ma to miejsce, kiedy zbliża się wiosna i lżejsze ubranie odsłania krągłe kształty ciała. Nie zawsze jednak diety stosuje się w celach estetycznych. Przy niektórych schorz...

Dieta i odchudzanie

Wrotycz pospolity zastosowanie w lecznictwie - działanie w medycynie
Działanie wrotyczu pospolitego jest wykorzystywane od setek lat w ziołolecznictwie, czyli dziedzinie medycyny alternatywnej stosującej naturalne sposoby leczenia opierające się na roślinach i ich częściach. Wrotycz pospolity występuje bez...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Czym jest badanie krwi – ALT. Diagnoza uszkodzeń wątroby norma i wyniki
Badanie ALT nazywane jest także ALAT oraz GPT. Nazwy te dotyczą tego samego testu aminotransferazy alaninowej, a więc enzymu wewnątrzkomórkowego, który znajduje się przede wszystkim w tkankach wątroby. Z tego względu badanie ALT służy mię...

Odporność, wzmocnienie organizmu

Płyn Lugola - czym jest, jak działa, kiedy stosować oraz czy szkodzi?
Jod jest jednym z pierwiastków o kluczowym znaczeniu dla ludzkiego zdrowia. Większość osób myśli o jodzie jedynie w kontekście skażenia radioaktywnego, lecz jego spektrum działania jest dużo szersze....

Układ nerwowy

Wścieklizna u ludzi: objawy, leczenie, profilaktyka. Jak postąpić po ugryzieniu psa?
Wścieklizna jest wirusowym schorzeniem zakaźnym zwierząt, które może przenieść się na człowieka. To jedna z najniebezpieczniejszych chorób odzwierzęcych dla ludzi....

Dieta i odchudzanie

Cukrzyca u dzieci i nastolatków: objawy, leczenie i wpływ na dojrzewanie
Cukrzyca u dzieci jest jedną z najpoważniejszych współczesnych chorób cywilizacyjnych. Dotyka osób w każdym wieku. W dzisiejszym artykule omówimy jej charakterystykę, diagnostykę oraz sposób leczenia....

Układ rozrodczy i moczowy

Co pomaga na nietrzymanie moczu? Skuteczne leki, zioła i ćwiczenia na mięśnie dna miednicy
Nietrzymanie moczu to poważny problem, który może dotknąć każdą osobę niezależnie od wieku czy płci. Dolegliwość ta występuje często u seniorów, ale może się też wiązać z niektórymi chorobami. ...

Pierwsza pomoc

Zakażenie rany – jak rozpoznać, leczyć i zapobiegać? Te 3 rzeczy musisz mieć w apteczce
Nawet niewielkie, początkowo niegroźnie wyglądające skaleczenie może mieć poważne konsekwencje. Dlatego tak ważne jest, by umieć rozpoznać zakażenie i wiedzieć, jakie środki ostrożności przedsięwziąć, by go uniknąć....

Choroby i dolegliwości

Trądzik różowaty: objawy, przyczyny i sposoby leczenia uporczywego rumienia
Problemy skórne są zmorą wielu osób. To właśnie one sprawiają, że poszukujemy rozwiązań, które pozwolą pozbyć się ich skutecznie, zwiększając komfort życia. Jednym z często spotykanych problemów jest trądzik różowaty....

Kosmetyki i uroda

Jak wzmocnić łamliwe paznokcie? Przyczyny i sposoby leczenia zmian na paznokciach
Piękne i mocne paznokcie to nie tylko kwestia estetyki, ale także zdrowia. Jeśli Twoje paznokcie się rozdwajają, odwarstwiają lub cierpisz na łamliwe paznokcie to znak, że czas przyjrzeć się swojej diecie i trybowi życia....

Choroby wieku dziecięcego

Potówki - jak je rozpoznać u niemowlaka? Sposoby leczenia i przydatne wskazówki
Potówki to jeden z popularniejszych problemów skórnych u niemowląt i jeden z najczęstszych powodów do zmartwień ich rodziców. Na szczęście w większości przypadków nie trzeba się niepokoić, ponieważ zwykle są ni...

Pierwsza pomoc

Hipertermia – jak rozpoznać przegrzanie organizmu? Udzielanie pierwszej pomocy przy udarze cieplnym
Hipertermia, inaczej przegrzanie organizmu, to stan, który może pojawić się w wyniku nadmiernej ekspozycji ciała na słońce. Ważne jest, aby wiedzieć jak udzielić pierwszej pomocy oraz jakie objawy są charakterystyczne dla hipertermii....

Dlaczego my?

why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.