Czarny bez – jakie ma właściwości lecznicze? Kiedy warto stosować bez czarny?

Czarny bez – jakie ma właściwości lecznicze? Kiedy warto stosować bez czarny? - zdjęcie

Czarny bez – jakie ma właściwości lecznicze? Kiedy warto stosować bez czarny?

Czarny bez, inaczej nazywany bzem lekarskim lub aptecznym, jest krzewem powszechnie występującym w Polsce. Jest doceniany nie tylko ze względu na swoje walory ozdobne i piękny zapach, ale także z uwagi na wartości zdrowotne. Zarówno kwiaty, jak i owoce czarnego bzu posiadają bogactwo witamin i minerałów.

Czarny bez – czym jest oraz jakie ma pochodzenie?

Czarny bez jest krzewem osiągającym dość spore rozmiary, bo nawet 10 metrów wysokości. Czasem nawet rozrasta się na kształt drzewa. Jego kwiaty są białe lub kremowe, skąd zatem nazwa "czarny bez"? Pochodzi ona od jego owoców, które mają barwę ciemnofioletową i średnicę nawet 8 milimetrów.

Jeżeli chodzi o jego pochodzenie, to znany był już w starożytności w Północnej Afryce i Zachodniej Azji. Obecnie jest krzewem, który rośnie również w Europie, gdzie jest bardzo rozpowszechniony. W Polsce występuje na polach, w lasach, w obrębie nieużytków oraz na obrzeżach dróg. Dlatego też często określany jest jako dziki bez.

Jakie właściwości zdrowotne ma czarny bez?

Bogactwem składników posiadających właściwości zdrowotne wykazują się dwie części tego krzewu:

  • kwiaty - zawierają kwasy organiczne, sole mineralne, flawonoidy, garbniki i olejki eteryczne,
  • owoce - są bogate w witaminy A, B, C, żelazo, wapń, fosfor, ale także w pektyny czy garbniki.

Suszony kwiat bzu ma właściwości przeciwgorączkowe, wykrztuśne, napotne, dlatego polecany jest przy wszelkich infekcjach dróg oddechowych. To sprawia, że jest on, podobnie jak inne rośliny na przeziębienie, polecany przy zwalczaniu różnorakich chorób i ich objawów.

Czarny bez ma też zastosowanie w leczeniu bólu związanego z zapaleniem nerwów rwy kulszowej, migrenami. Ma działanie oczyszczające, regulujące pracę układu trawiennego oraz nerek. Bez czarny, w związku z bogactwem zawartych w nim witamin i antocyjanów, wpływa korzystnie na oczy. Ma także działanie przeciwcukrzycowe (obniża poziom cukru we krwi), a nawet przeciwnowotworowe.

Najpowszechniej jednak czarny bez stosuje się w stanach grypowych. Choć jest bardzo zdrowy i można podawać go w odpowiednich proporcjach również przeziębionym dzieciom, w przypadku najmłodszych to lekarz powinien zbadać i próbować ustalić przyczynę złego samopoczucia. Może być ona bowiem inna niż zwykła infekcja wirusowa, zwłaszcza, gdy katarowi i kaszlowi towarzyszy ból brzucha i gorączka

FORMY LEKÓW I SUPLEMENTÓW ZAWIERAJĄCYCH CZARNY BEZ (I INNE ZDROWOTNE ROŚLINY):

Owoce oraz kwiat czarnego bzu (podobnie, jak inne rośliny o prozdrowotnych właściwościach) w lekach i suplementach można spotkać w kilku postaciach, które można wybrać w zależności od upodobań i wymaganego do leczenia stężenia substancji czynnych:

  • Sok z czarnego bzu -  jest najczęściej wybieraną formą, pije się go po rozcieńczeniu z wodą lub dodaniu do herbaty;
  • Syrop z czarnego bzu - ma postać bardziej skondensowaną niż sok, standardowe dawkowanie to 2 do 4 łyżek dziennie;
  • Kapsułki z witaminami - ta forma zawiera duże stężenie substancji czynnych (nie tylko z owoców bzu, ale także innych, np. aceroli);
  • Zioła i herbatki - w przypadku herbatek z czarnego bzu warto nie tylko je pić, ale także płukać gardło lub sporządzić z nich inhalację.

Czy czarny bez ma zastosowanie w kosmetyce?

Czarny bez jest rośliną, która ma zastosowanie nie tylko wewnętrzne, ale i zewnętrzne. Może być składnikiem kosmetyków produkowanych przez komercyjnych producentów albo przygotowanych samodzielnie. Szczególnie dobrze radzi sobie z trudną skórą, nadaje się zarówno do cery młodej, trądzikowej o charakterze tłustym czy mieszanym, ale także do cery dojrzałej, skłonnej do powstawania na niej zmarszczek. Czarny bez łagodzi wszelkie podrażnienia, oczyszcza, zwalcza stany zapalne, a także pobudza ukrwienie skóry. 

Prostym w przygotowaniu kosmetykiem jest np. woda z kwiatów czarnego bzu, która działa jak tonik - wystarczy przygotować 400 g kwiatów czarnego bzu, opłukać je, zalać 1 litrem niegazowanej wody mineralnej, gotować na małym ogniu przez 3 minuty, a następnie pozostawić do ostygnięcia na całą noc. Rano należy odcedzić kwiaty, a płyn przelać do szklanej buteleczki i przechowywać w lodówce. Wodę tę stosuje się bardzo prosto: po umyciu twarzy, należy nasączyć wacik odrobiną wody bzowej i przecierać twarz, a następnie zastosować krem pielęgnacyjny.

Jakie są przeciwwskazania dotyczące dawkowania bzu czarnego?

Czarny bez koniecznie trzeba poddać obróbce cieplnej, aby nie tylko przyniósł korzyści, ale także nie zaszkodził. Surowe owoce zawierają sambunigrynę, której trująca właściwość znika po obróbce termicznej! Trzeba o tym bezwzględnie pamiętać, kiedy chcemy skorzystać z dobrodziejstwa tego krzewu przygotowując samodzielnie sok z czarnego bzu lub syrop z bzu.

Natomiast przyrządzone specyfiki z zawartością bzu są bezpieczne nawet dla kobiet w ciąży oraz dzieci już od drugiego roku życia. Oczywiście nie należy przekraczać zalecanych porcji (dziennie 150 ml w przypadku soku i 50 ml w przypadku syropu), ponieważ może to doprowadzić do biegunki i bólów brzucha.

Polecane przepisy z czarnym bzem

Choć przepisów na wykorzystanie bzu jest bardzo dużo, przykładowo można spróbować następujących receptur:

  1. Syrop z kwiatów czarnego bzu - składniki do przygotowania 2 litrów syropu: pękata torba kwiatów czarnego bzu, 2 litry wody, 1 kg cukru, świeżo wyciśnięty sok z 2 cytryn, płaska łyżeczka octu jabłkowego; przygotowanie: kwiaty obciąć z gałązek, włożyć do dużego słoika, w garnku rozpuścić cukier w gorącej wodzie, po 15 minutach dodać sok z cytryny i ocet jabłkowy, miksturą tą zalać kwiaty w słoiku, zakręcić i zostawić na 3 dni, następnie odcedzić przez gazę do butelek i syrop z bzu czarnego gotowy! Należy go przechowywać w lodówce.
  2. Sok z owoców bzu - składniki: 1 i 1/3 szklanki owoców czarnego bzu, 3 szklanki wody, 2 łyżki startego imbiru, 1 łyżeczka cynamonu cejlońskiego, 1/2 łyżeczki sproszkowanych goździków, 1/3 szklanki miodu; przygotowanie: umyte owoce bez gałązek włożyć do garnka, dodać wszystkie składniki z wyjątkiem miodu i gotować na wolnym ogniu 30 minut, następnie pozostawić do ostygnięcia. Gdy sok będzie jeszcze lekko ciepły przecedzić przez sitko, dodać miód, wymieszać, przelać do słoika. Należy go przechowywać w lodówce.

Preparaty zawierające czarny bez mogą być wykorzystywane nie tylko do leczenia infekcji, ale są też jednym ze sposobów wzmacniania układu odpornościowego. Aby zapobiegać infekcjom, zanim się one pojawią, warto być również aktywnym fizycznie i stosować zasady dobrze zbilansowanej diety, a w okresie zimowym postawić na napoje i produkty rozgrzewające. Taki zdrowy tryb życia w połączeniu z wykorzystaniem dobrodziejstwa natury, jakim jest czarny bez, stanowi najlepszą formę ochrony przed infekcjami.

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Szkarlatyna - objawy, przyczyny. Jak leczyć szkarlatynę?
Jedną z typowych chorób wieku dziecięcego, rozpowszechnioną na całym świecie, jest szkarlatyna. Zazwyczaj pojawia się u dzieci w wieku przedszkolnym, w okresie jesienno-zimowym. Wywołuje poważne objawy, a w jej późnym okresie może nawet d...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Witamina B12: jakie są jej właściwości? Skutki niedoboru i nadmiaru witaminy B12
Witamina B12 utrzymuje w dobrej kondycji układ krwionośny, nerwowy czy pokarmowy. Jej niedobór stanowi częsty problem, jednak właściwa suplementacja i dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego pozwolą go uniknąć.Czym charakteryzuje si...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Choroby skóry

Włókniak twardy bądź miękki – jak wyglądają oraz jak usunąć i leczyć?
Włókniaki należą do często występujących zmian skórnych. Nie stanowią na szczęście zagrożenia dla życia, chociaż zaliczane są do zmian nowotworowych. Mogą jednak stanowić poważny problem estetyczny, z uwagi na swój szpecący wyglą...

Zdrowy tryb życia

Dieta ketogeniczna (keto) – co należy wiedzieć i jakie są wady oraz zalety?
Ludzie od wieków stosują różne diety odchudzające. Najczęściej ma to miejsce, kiedy zbliża się wiosna i lżejsze ubranie odsłania krągłe kształty ciała. Nie zawsze jednak diety stosuje się w celach estetycznych. Przy niektórych schorz...

Układ oddechowy

Wirus RSV u dzieci – objawy, badania, leczenie. Jak skutecznie ochronić dziecko przed zachorowaniem?
W okresie zwiększonego zachorowania dzieci są narażone na różnego typu choroby. Czasami zwykłe przeziębienie może się okazać czymś więcej np. wirusem RSV. Wirus RSV u dzieci w niektórych przypadkach prowadzi do niebezpiecznych powikłań. ...

Układ nerwowy

Wpływ energetyków na zdrowie - efekty uboczne kofeiny i tauryny
Napoje energetyczne to rozwiązanie, po które w ostatnich latach sięgamy szczególnie chętnie. Preparaty te dodają nam sił, co może okazać się niezwykle cenne podczas nauki czy wysiłku fizycznego zarówno w pracy, jak i na studiach. Z...

Dieta i odchudzanie

Nutraceutyki - czym są i jak działają? Zastosowanie nutraceutyków w profilaktyce chorób cywilizacyjnych
Nutraceutyki to substancje cechujące się korzystnym wpływem na zdrowie oraz dużą wartością odżywczą. Tego typu związki są niezwykle pomocne w leczeniu i profilaktyce różnego rodzaju chorób, dlatego warto włączyć je do swojej codziennej di...

Dieta i odchudzanie

Wegetarianizm a weganizm: podobieństwa, różnice i wpływ na zdrowie
W ostatnich latach rośnie popularność diet wegańskich i wegetariańskich. Każda z nich jest ogromnym wyzwaniem, gdyż dla prawidłowego funkcjonowania organizmu konieczne jest zastąpienie składników mięsnych innymi produktami....

Dieta i odchudzanie

Owoc kaki (persymona): wartości odżywcze, prozdrowotne i składniki aktywne
Owoc kaki, czyli persymona, to niesamowity produkt spożywczy, który wciąż bardzo rzadko gości na europejskich talerzach. To egzotyczny owoc o charakterystycznym smaku, który stale zyskuje na popularności wśród dietetyków ora...

Serce i układ krążenia

Dieta na obniżenie cholesterolu - 10 produktów, które pomagają zbić cholesterol
Obecność zbyt wysokiego poziomu cholesterolu LDL we krwi jest zjawiskiem cywilizacyjnym. Z hipercholesterolemią zmaga się coraz większa część społeczeństwa, a do rozwoju problemu przyczyniają się czynniki zewnętrzne, jak nisko odżywcza dieta oraz mało...

Choroby wieku dziecięcego

Trzydniówka: wysypka, rumień, gorączka. Jak radzić sobie z trzydniową chorobą u dziecka?
Trzydniówka, zwana także rumieniem nagłym, jest lekką chorobą wirusową i na ogół nie wymaga specjalistycznego leczenia. Jak wygląda przebieg oraz leczenie trzydniówki? Czy trzydniówka jest zaraźliwa?...

Układ nerwowy

Ciągłe uczucie zimna – przyczyny i choroby powodujące przewlekłe marznięcie 
Wielu z nas posiada naturalną tendencję do odczuwania zimna - zdecydowanie bardziej intensywnie, niż inni. Na pozór nie ma żadnej widocznej gołym okiem przyczyny, prawda? Jednak nietolerancja zimna jest nie tylko sporym utrudnieniem w codziennym...

Układ oddechowy

Guzki na tarczycy to nie wyrok: przyczyny, objawy, rokowania i leczenie
Choroby tarczycy dotyczą bardzo dużej części społeczeństwa. Szacunkowo każdy zna osobę lub wiele osób, które chorują na tarczycę. Guzki na tarczycy to jedno z zaburzeń tego gruczołu....

Serce i układ krążenia

Masz zimne stopy i dłonie? Przyczyny, leczenie i profilaktyka zziębniętych kończyn
Zimne stopy i dłonie to sygnał wysyłany przez twój organizm, który może okazać się zwiastunem groźnych chorób – nie lekceważ go! Cukrzyca, niedoczynność tarczycy czy anemia to tylko niektóre jednostki chorobowe objawia...

Dlaczego my?
why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.