Alergeny pokarmowe – wielka ósemka najczęściej alergizujących pokarmów

Alergeny pokarmowe  - zdjęcie
Alergie stanowią poważny problem epidemiologiczny, ekonomiczny i społeczny. Coraz częściej za występowanie objawów odpowiedzialne są alergeny pokarmowe, wywołujące nadmierną reakcję immunologiczną organizmu.

W artykule dowiesz się:

  • czym są alergie pokarmowe,
  • jakie dają objawy,
  • jakie są najsilniejsze alergeny,
  • na czym polega diagnoza,
  • kiedy należy zastosować dietę eliminacyjną.

Zobacz także artykuł: Alergia pokarmowa - przyczyny, objawy i leczenie skazy białkowej.

Alergeny pokarmowe – to, co dla jednego jest pokarmem, dla drugiego może być trucizną

Alergia pokarmowa związana jest z występowaniem defektu doustnej tolerancji, który pojawia się wskutek zaburzenia prawidłowej odpowiedzi immunologicznej na białka pokarmowe. U niektórych osób rozwija się nietolerancja pokarmowa, czyli nadwrażliwość, która nie jest wywołana reakcją immunologiczną. Obejmuje ona zaburzenia enzymatyczne oraz zaburzone wchłanianie węglowodanów.

W zależności od mechanizmu reakcji wyróżniamy alergie pokarmowe natychmiastowe IgE-zależne, opóźnione IgE-niezależne oraz mieszane. W pierwszym przypadku objawy widoczne są od kilku minut do 2 godzin po spożyciu pokarmu. Alergie opóźnione najczęściej ujawniają się w ciągu od 2 do 48 godzin. Warto pamiętać jednak o tym, że symptomy mogą pojawić się nawet do 7 dni po posiłku.

Objawy alergii pokarmowej – oznaki, które powinny zwrócić naszą uwagę

Czym charakteryzuje się alergia pokarmowa? Objawy często pozostają niespecyficzne, co może utrudniać prawidłową diagnostykę. Przeważnie mogą kojarzyć się z innymi chorobami układu trawiennego. Właśnie dlatego diagnostyka powinna mieć charakter kompleksowy i obejmować pogłębiony wywiad lekarski. Jakie są natychmiastowe symptomy alergii pokarmowej? Objawy na skórze, takie jak pokrzywka, zaczerwienienie i obrzęk naczyniowy mogą mieć charakter miejscowy oraz uogólniony. Szczególnie niebezpieczna jest nasilona uogólniona reakcja immunologiczna zwana wstrząsem anafilaktycznym, która może prowadzić do śmierci pacjenta.

W kolejnych godzinach po spożyciu posiłku może wystąpić także wysypka alergicznanieżyt nosa, ból zatok oraz kaszel. Pacjenci często cierpią przy tym na objawy ze strony układu trawiennego, do których należą biegunki, wymioty oraz zaparcia. Nietolerancja pokarmowa ujawnia się ze znacznym opóźnieniem, które może wynosić nawet do kilkudziesięciu godzin.

Co nas uczula? Wielka ósemka najczęściej alergizujących pokarmów

Jakie są najsilniejsze alergeny pokarmowe? W 1995 roku Food and Agriculture Organization stworzyła listę najczęściej uczulających produktów spożywczych, zatwierdzoną następnie przez Codex Alimentarius Commission i nazwaną wielką ósemką alergenów.

1. Mleko krowie

Najczęstsze alergeny pokarmowe u dorosłych i dzieci obejmują mleko, które może wywoływać reakcję IgE-zależnąUczulenie na laktozę dotyczy nawet 28% osób cierpiących na alergie pokarmowe w grupie wiekowej od 18 do 74 lat. Objawy najczęściej pojawiają się u mieszkańców Europy. Warto pamiętać o tym, że mleko składa się z różnych białek. Właśnie dlatego u niektórych pacjentów symptomy występują także po zjedzeniu mięsa wołowego i cielęciny oraz produktów wytwarzanych z mleka owczego i koziego.

2. Ryby

Podstawowe alergeny pokarmowe obejmują ryby, owoce morza oraz skorupiaki. Ze względu na podobieństwa budowy alergenów mięsa ryb, pacjenci najczęściej uczuleni są na większość gatunków. Uczulenie na ryby nie ustępuje z czasem oraz stwarza poważne ryzyko anafilaksji.

3. Jaja

Najczęstsze alergeny pokarmowe u niemowląt i dzieci obok mleka obejmują także jaja kurze. Warto pamiętać o tym, że w wielu przypadkach, nadwrażliwość ustępuje z wiekiem.

4. Orzechy ziemne

Orzechy ziemne, zwane orzechami arachidowymi, należą do grupy nasion strączkowych. Stanowią jedną z najczęstszych przyczyn występowania wstrząsu anafilaktycznego, który może doprowadzić do zgonu pacjenta. Ryzyko śmierci wzrasta ponadto w przypadku połączenia alergenu z alkoholem.

5. Orzechy

Orzechy zaliczane są do najsilniejszych alergenów, które mogą powodować wstrząs anafilaktyczny. Prowadzą ponadto do pojawienia się anafilaksji zsumowanej. W takiej sytuacji objawy alergii obserwowane są jedynie wtedy, gdy spożyciu alergenu towarzyszy intensywny wysiłek fizyczny.

6. Mięczaki i skorupiaki

Do głównych czynników uczulających należą także skorupiaki. Niektóre badania potwierdzają zależność wcześniejszej alergii na roztocza kurzu ze względu na podobieństwo budowy alergenów.

7. Soja

Soja należy do najczęściej uczulających alergenów u dzieci. Objawy przeważnie ustępują z wiekiem.

8. Pszenica

W przypadku dzieci alergia na pszenicę często ustępuje z wiekiem. Osobną grupę stanowi jednak alergia na gluten u dorosłych. Może pojawiać się po spożyciu pszenicy pod postacią mąki lub pieczywa.

Testy na alergeny pokarmowe – gdzie i kiedy je wykonać?

Diagnostyka alergii pokarmowych opiera się na wywiadzie lekarskim, który prowadzony jest w oparciu o dzienniczek spożywanych pokarmów. W ten sposób łatwiej jest przeanalizować skład konkretnych posiłków oraz zauważyć powtarzalności symptomów. Objawy atopowego zapalenia skóry, pokrzywki oraz alergii kontaktowej wymagają przeprowadzenia dodatkowego badania fizykalnego. Wizyta lekarska może obejmować także skórne testy na alergeny pokarmowe. Brak ustalonych standardów sprawia jednak, że nie jest to podstawowe narzędzie diagnostyczne. Pomocniczo można stosować również badania laboratoryjne. Szczególnych trudności w rozpoznaniu dostarcza ukryta alergia pokarmowa.

Dieta eliminacyjna - zarządzanie alergiami pokarmowymi w praktyce

Obecnie za najskuteczniejszy sposób leczenia nadwrażliwości pokarmowych uchodzi dieta eliminacyjna, czyli wykluczenie alergenów z diety. Leczenie farmakologiczne przeważnie traktowane jest jedynie jako środek pomocniczy, łagodzący objawy. W przypadku nietolerancji na laktozę zaleca się spożywanie niewielkich dawek pokarmów. Niewskazana jest bowiem pełna eliminacja składnika z diety. Wdrożenia restrykcyjnej diety wymagają z kolei pacjenci chorujący na celiakię, u których nawet najmniejsza dawka glutenu może spowodować uszkodzenie śluzówki jelit.

Co więcej, po diety eliminacyjne sięga się w czasie diagnostyki. Nie powinny być wtedy stosowane dłużej niż 6 tygodni i mogą obejmować jednoczesne wykluczenie maksymalnie dwóch produktów.

Niniejszy artykuł nie jest poradą medyczną i ma charakter wyłącznie informacyjny.

Wybrane grupy produktowe:

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia...

Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Odporność, wzmocnienie organizmu

Eozynofilia: o czym świadczą podwyższone eozynofile? Objawy, przyczyny, normy
Badanie krwi to jedno z podstawowych metod diagnostycznych wielu chorób. Za jego pomocą możliwe jest oznaczenie wielu parametrów, w tym eozynofilów. To jeden z rodzajów białych krwinek, które pełnią istotną funkcję w układzie odpornościowym człowieka, ...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Choroby skóry

Plamy na skórze - co mogą oznaczać? Przyczyny, leczenie i pielęgnacja skóry z problemami
Plamy na skórze są nie tylko problemem natury estetycznej. Mogą bowiem świadczyć o bardzo poważnych schorzeniach zdrowotnych, których nie powinno się bagatelizować....

Informacje dla pacjenta

Witamina B12: jakie są jej właściwości? Skutki niedoboru i nadmiaru witaminy B12
Witamina B12 utrzymuje w dobrej kondycji układ krwionośny, nerwowy czy pokarmowy. Jej niedobór stanowi częsty problem, jednak właściwa suplementacja i dieta bogata w produkty pochodzenia zwierzęcego pozwolą go uniknąć.Czym charakteryzuje si...

Dieta i odchudzanie

Bób - poznaj jego zdrowotne właściwości
Bób to znane od starożytności warzywo strączkowe, po które chętnie sięgamy w sezonie letnim. Stanowi pożywną i zarazem nietuczącą przekąskę - zawiera mało tłuszczu, za to dużo białka, a także błonnik. Oprócz walo...

Serce i układ krążenia

Jakie są domowe sposoby na opuchnięte kostki u nóg?
Niemal każdemu dorosłemu przynajmniej raz w życiu dolegały opuchnięte kostki u nóg. Przyczyn tego stanu rzeczy może być wiele: od upału, poprzez choroby układu krążenia, na chorobach endokrynologicznych kończąc. Co stosować na opuchnięte kostki&...

Kosmetyki i uroda

Kurze łapki – jak powstają? Jak skutecznie je zredukować?
Wraz z wiekiem na skórze pojawiają się niewielkie linie mimiczne oraz pierwsze zmarszczki, które mogą wpłynąć na samopoczucie oraz samoocenę niejednej kobiety. Niestety czasu nie możemy zatrzymać, natomiast możemy stanąć w...

Mięśnie i kości

Ból barku – przyczyny, leczenie i ćwiczenia na bolący bark
Ból barku to dolegliwość, która może znacząco wpływać na jakość życia, ograniczając ruchomość i powodując dyskomfort w codziennych czynnościach. Warto więc poznać jego przyczyny i zacząć działać. W poniższy...

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Błonica: objawy, profilaktyka i leczenie choroby zakaźnej
Błonica to poważna choroba bakteryjna układu oddechowego o ostrym przebiegu. Pojawia się w wyniku zakażenia maczugowcem błonicy. ...

Ciąża i dziecko

Przeziębienie w ciąży – czy ma wpływ na dziecko? Jak je leczyć?
Ciąża to wyjątkowy okres w życiu każdej kobiety, pełen radości, ale również obaw i trosk. Zdrowie przyszłej mamy staje się priorytetem, gdyż bezpośrednio wpływa na rozwój dziecka. Jednym z częstszych proble...

Kosmetyki i uroda

Rozmaryn na włosy – fitoterapia, która wzmocni i zagęści Twoje kosmyki
Rozmaryn to roślina należąca do rodziny jasnotowatych, która ma szerokie zastosowanie w kuchni, farmacji, a także i w kosmetologii. Roślina ta najczęściej pojawia się w gospodarstwach domowych ozdabiając parapety, ale także służy...

Kosmetyki i uroda

Truskawkowe nogi – codzienny problem wielu kobiet. Jak pozbyć się czerwonych kropek?
Pojęcie truskawkowych nóg określa problem estetyczny, który występuje na skórze nóg pod postacią drobnych, czerwonych kropek. Zjawisko to dotyczy wielu kobiet i może ono znacznie obniżyć poczucia pewności siebie ...

Kosmetyki i uroda

Ceramidy w pielęgnacji skóry: funkcje i właściwości. Jak działają ceramidy i dlaczego warto je stosować?
Ceramidy odgrywają kluczową rolę w pielęgnacji skóry, a ich popularność w kosmetyce wciąż rośnie. Dzięki unikalnym właściwościom ceramidy pomagają w utrzymaniu zdrowia i młodego wyglądu skóry.&...

Serce i układ krążenia

Zespół metaboliczny: nowa definicja, objawy i leczenie zespołu X
Zespół metaboliczny to grupa czynników ryzyka zwiększających prawdopodobieństwo rozwoju chorób sercowo-naczyniowych oraz cukrzycy typu 2....

Kosmetyki i uroda

Body wrapping – foliowanie ciała ujędrniające skórę i zwalczające cellulit
Cellulit to widoczne na udach i pośladkach nierówności skóry i dotyka on około 80-90% kobiet. Wiele z pań szuka metod na jego pozbycie się i przywrócenie ciału jędrności i wygładzenia. W walce z cellulitem jednym z bar...

Dlaczego my?
why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem