Hemoglobina – jaką funkcję pełni w organizmie? Przyczyny niskiej i wysokiej hemoglobiny

baner

Hemoglobina – jaką funkcję pełni w organizmie? Przyczyny niskiej i wysokiej hemoglobiny

Hemoglobina jest jednym z ważniejszych składników krwi. Badanie jej poziomu pozwala na zdiagnozowanie wielu schorzeń i chorób, również nowotworowych. Jaką rolę w organizmie pełni hemoglobina i co może oznaczać jej za niski lub zbyt wysoki

Hemoglobina jest jednym z ważniejszych składników krwi. Badanie jej poziomu pozwala na zdiagnozowanie wielu schorzeń i chorób, również nowotworowych. Jaką rolę w organizmie pełni hemoglobina i co może oznaczać jej za niski lub zbyt wysoki poziom?

Hemoglobina – czym jest?

Hemoglobina to cząsteczka białka w krwinkach czerwonych, która przenosi tlen z płuc do tkanek organizmu oraz zwraca dwutlenek węgla z tkanek do płuc. Składa się ona z czterech połączonych ze sobą cząsteczek białka, które nazywane są łańcuchami globulin. U osób dorosłych cząsteczka hemoglobiny, która jest oznaczana skrótami Hgb lub Hb, zawiera dwa łańcuchy alfa-globuliny i dwa łańcuchy beta-globuliny. Inaczej wygląda to w przypadku płodów i niemowląt, u których cząsteczka hemoglobiny składa się z dwóch łańcuchów alfa i dwóch łańcuchów gamma. Wraz ze wzrostem dziecka łańcuchy gamma zaczynają być stopniowo zastępowane przez łańcuchy beta, w efekcie tworząc strukturę hemoglobiny dorosłego.

Jaką rolę w organizmie pełni hemoglobina? Jest ona niezwykle ważnym składnikiem krwi – zapewnia właściwe natlenienie tkanek i organów, bez którego nie mogłyby one prawidłowo funkcjonować. W każdym łańcuchu globuliny znajduje się związek zwany hemem. Zawiera on żelazo, które jest niezbędne do transportu tlenu i dwutlenku węgla we krwi. Hemoglobina pobiera tlen w płucach, transportuje go, a następnie uwalnia w poszczególnych tkankach organizmu. Jej zadaniem jest także transport zwrotny dwutlenku węgla, który może zostać wydalony z organizmu. Hemoglobina w dużym stopniu odpowiada też za utrzymanie kształtu czerwonych krwinek.

Normy hemoglobiny – jaki jest jej właściwy poziom w organizmie człowieka?

W przypadku osób dorosłych normy hemoglobiny wyglądają następująco:


Osoba

Norma

Kobiety

7,4-9,9 mmol/l (12-16 g/dl)

Mężczyźni

8,0-11,0 mmol/l (13-18 g/dl)

Kobiety ciężarne

6,9-8,8 mmol/dl (11-14 g/dl)


Warto pamiętać, że normy mogą się różnić w zależności od płci, wieku, rasy, metody oznaczania oraz laboratorium. Wszelkie odchylenia od norm mogą świadczyć o zaburzeniach w pracy organizmu.

Badanie hemoglobiny we krwi – jak interpretować wyniki?

Poziom hemoglobiny we krwi badany jest w ramach morfologii. To podstawowe badanie diagnostyczne, podczas którego oznaczane są kolejne cząstki i składniki krwi. Badanie stężenia hemoglobiny warto wykonywać profilaktycznie – zaleca się, by wykonywać je raz na rok. Wskazaniem do przeprowadzenia badania krwi są również takie dolegliwości jak zmęczenie, osłabienie, senność, problemy z pamięcią i koncentracją czy bladość skóry. O nieprawidłowym poziomie hemoglobiny mogą świadczyć ponadto szumy uszne, zaburzenia widzenia oraz zawroty i silne bóle głowy.

Interpretacji wyników morfologii, w tym stężenia hemoglobiny, powinien dokonać lekarz. Powinna ona bowiem zostać wykonana także w odniesieniu do innych parametrów związanych z czerwonymi krwinkami, takich jak: liczba erytrocytów (RBC), hematokryt (Hct, Ht), liczba retikulocytów (RET) oraz parametry czerwonokrwinkowe (MCV, MCH, MCHC). Ponadto wpływ na wynik mogą mieć też wyżej wymienione czynniki, jak płeć, wiek czy rasa pacjenta, oraz ogólny stan zdrowia czy przebyte choroby.

Niska hemoglobina – co trzeba wiedzieć?

Przyczyną niskiego poziomu hemoglobiny we krwi najczęściej jest niedokrwistość. Objawy, które mogą wskazywać na niską hemoglobinę, to:

  • zmęczenie i pogorszenie koncentracji,
  • złe samopoczucie,
  • zawroty głowy,
  • przyspieszone bicie serca,
  • blady odcień skóry.

Niskie stężenie hemoglobiny może być spowodowane również przez:

  • niedobór witaminy B12, kwasu foliowego i żelaza,
  • choroby nerek,
  • anemię sierpowatą,
  • przewlekłe choroby zapalne (reumatoidalne zapalenie stawów, gruźlica),
  • zaburzenia pracy szpiku kostnego.

Warto jednak mieć na uwadze, że niskie stężenie hemoglobiny jest zjawiskiem zupełnie normalnym u kobiet w ciąży.

Niski poziom hemoglobiny – jak leczyć?

Poziom hemoglobiny należy zwiększyć, gdy jego przyczyną jest zmniejszona produkcja czerwonych krwinek, zwiększone niszczenie czerwonych krwinek lub utrata krwi. Istnieje kilka zróżnicowanych sposobów na podwyższenie poziomu hemoglobiny, które są dobierane w zależności od podstawowego problemu. Najczęściej stosowane metody zwiększenia stężenia hemoglobiny to:

  • przetaczanie czerwonych krwinek,
  • przyjmowanie erytropoetyny, czyli hormonu stymulującego produkcję czerwonych krwinek,
  • przyjmowanie suplementów diety zwalczających niedobór żelaza – na przykład w formie łatwych do przyjmowania płynów z witaminami i minerałami.

Ważnym aspektem jest także dieta, w której nie powinno zabraknąć produktów bogatych w żelazo – jajek, szpinaku, fasoli, chudego mięsa czy owoców morza. Jadłospis warto uzupełnić też o pokarmy zawierające kofaktory, w tym witaminy B6, B12 i C oraz kwas foliowy, które utrzymują prawidłowy poziom hemoglobiny. Znajdziemy je w rybach, warzywach, orzechach, zbożach, groszku i owocach cytrusowych. W diecie dobrze jest uwzględnić również krzem – pierwiastek życia i urody, na bazie którego tworzona jest hemoglobina. Chcąc natomiast samodzielnie kontrolować poziom nasycenia tlenem hemoglobiny tętniczej, możemy zaopatrzyć się w nieinwazyjne pulsoksymetr napalcowy.

Wysoka hemoglobina – co trzeba wiedzieć?

Poziom hemoglobiny przekraczający przyjęte normy może świadczyć przede wszystkim o odwodnieniu organizmu. W takim przypadku wystarczy najczęściej wypić około 2 litry niegazowanej wody, by stężenie hemoglobiny wróciło do odpowiedniego poziomu. Co ważne, podwyższoną hemoglobinę często obserwuje się u nałogowych palaczy.

Wśród innych przyczyn wysokiego poziomu hemoglobiny wymienia się:

  • przewlekłe niedotlenienie, które może być wynikiem np. dłuższego przebywania na obszarach położonych wysoko nad poziomem morza;
  • odwodnienia w przebiegu biegunek i wymiotów oraz nadmiernego pocenia się;
  • nadkrwistości pierwotnej;
  • nadkrwistości wtórnej, która może występować w przebiegu nowotworów nerek, przy wadach serca oraz przewlekłych chorobach płuc.

Hemoglobina to niezwykle ważny składnik krwi. Morfologia, w ramach której oznaczany jest poziom hemoglobiny, jest wskazana w przypadku długotrwale pogorszonego samopoczucia, infekcji czy w ramach corocznej kontroli. Dzięki temu możliwe jest szybkie wykrycie ewentualnych problemów zdrowotnych i podjęcie leczenia.


Układ rozrodczy i moczowy

Ulubione pozycje seksualne kobiet - 10 pozycji seksualnych, które dają niezapomniane doznania
Seks odgrywa bardzo ważną rolę w życiu zarówno mężczyzn, jak i kobiet. Umacnia związek, pozwala lepiej poznać swoje ciało i zaspokoić skrywane pragnienia....

Choroby i dolegliwości

Jaki jest prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo i po jedzeniu?
Cukier odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie. Należy do węglowodanów, które stanowią główne źródło energetyczne. Węglowodany ulegają rozłożeniu w procesie trawienia na cukier prosty – glukozę. Jej obecność jest niezbędna do pr...

Zdrowy tryb życia

Dieta ketogeniczna (keto) – co należy wiedzieć i jakie są wady oraz zalety?
Ludzie od wieków stosują różne diety odchudzające. Najczęściej ma to miejsce, kiedy zbliża się wiosna i lżejsze ubranie odsłania krągłe kształty ciała. Nie zawsze jednak diety stosuje się w celach estetycznych. Przy niektórych schorz...

Informacje dla pacjenta

Czym jest hydroksyzyna (hydroxyzinum) na uspokojenie? Dawkowanie i przeciwwskazania
Gdy leki dostępne bez recepty oraz naturalne specyfiki przestają być skuteczne, zazwyczaj poszukiwane są nowe rozwiązania problemu związanego ze stresem. Jeśli mowa o preparatach na uspokojenie to jednym z popularniejszych, wydawanych z przepi...

Informacje dla pacjenta

Monocyty – o czym świadczą podwyższone monocyty?
Monocyty to komórki, które wchodzą w skład białych krwinek (leukocytów). Krążą one we krwi i w razie potrzeby wydostają się z naczyń krwionośnych do tkanek otaczających dane naczynie. W trakcie tego procesu przeistaczają się w makrofa...

Serce i układ krążenia

Niskie ciśnienie: czy wymaga leczenia? – przyczyny, objawy, leczenie
Niskie ciśnienie tętnicze (hipotonia, niedociśnienie, hipotensja) może wystąpić u każdej osoby, nawet małych dzieci i sportowców. Chociaż nie jest tak częste i tak niebezpieczne, jak nadciśnienie tętnicze i przeważnie nie utrudnia norma...

Przeziębienie i grypa

10 najlepszych domowych sposobów na ból gardła, cz. I
Ból gardła to jeden z częstszych problemów zdrowotnych okresu jesienno-zimowego. Zwykle pojawia się nagle. Zwykle też nie jesteśmy na niego absolutnie przygotowani. Zanim więc zdążymy wybrać się do apteki lub zamówić przez internet o...

Choroby i dolegliwości

Czym jest insulinooporność? Przyczyny, objawy i leczenie
Insulina jest niezwykle ważnym hormonem, wytwarzanym w trzustce. Odpowiada ona za utrzymanie prawidłowego stężenia glukozy we krwi. Przy współpracy z glukagonem kontroluje również transport glukozy do poszczególnych komórek organizmu, co za...

Informacje dla pacjenta

Czym jest badanie krwi – ALT. Diagnoza uszkodzeń wątroby norma i wyniki
Badanie ALT nazywane jest także ALAT oraz GPT. Nazwy te dotyczą tego samego testu aminotransferazy alaninowej, a więc enzymu wewnątrzkomórkowego, który znajduje się przede wszystkim w tkankach wątroby. Z tego względu badanie ALT służy mię...

Choroby skóry

Zapalenie mieszków włosowych: objawy, leczenie, skuteczne maści i kosmetyki
Zapalenie mieszków włosowych jest dość powszechnie spotykanym problemem skórnym. Mamy z nim do czynienia wówczas, gdy mieszek włosowy zostanie zainfekowany, co doprowadza do jego zagonienia, a następnie przekształca się w stan zapa...

Układ pokarmowy

Krew w kale: objawy, badania i leczenie. Jaką chorobę może zwiastować?
Krew w kale zauważona przez każdą osobę powinna zaniepokoić i skłonić do wizyty u lekarza. Może mieć różne przyczyny od hemoroidów, po raka jelita grubego, dlatego tak ważna jest szczegółowa diagnostyka....

Przeziębienie i grypa

Nawłoć: tajemnica żółtego ziela. Właściwości, działanie i zastosowanie
Pomimo gwałtownego rozwoju medycyny na przestrzeni ostatnich lat, wciąż niesłabnącą popularnością cieszy się ziołolecznictwo. Przeczytaj co potrafi nawłoć i jak stosować to ziele....

Układ nerwowy

Patologiczny lęk i strach - jak nie dać się sparaliżować?
Bardzo dużo zaburzeń psychicznych - m.in. takich jak napady lęku - ma związek z doświadczanym stresem. Pracoholizm, życie w ciągłym biegu, brak odpoczynku - to wszystko przyczynia się do poczucia bycia zestresowanym, a tym samym do rozwoju zaburzeń....

Układ nerwowy

Fibromialgia: przyczyna przewlekłego zmęczenia? Rozpoznanie, dieta, diagnostyka
Fibromalgia to choroba, która może znacząco utrudnić codzienne funkcjonowanie. Schorzenie objawiające się przewlekłym bólem mięśni i stawów, chronicznym zmęczeniem, a także depresją, można jednak leczyć. ...

Informacje dla pacjenta

Ból piersi (mastalgia): rodzaje, przyczyny, diagnostyka. O czym może świadczyć?
Mastalgia to inaczej ból piersi, którego podłożem zazwyczaj są zmiany hormonalne związane z cyklem miesiączkowym u kobiet (mastalgia cykliczna). Może się jednak zdarzyć, że ból piersi będzie objawem innych chorób....

Przeziębienie i grypa

Bursztyn eliksir - właściwości i zastosowanie
Bursztyn jest mieszaniną związków organicznych (terpeny i ich pochodne, kwasy żywiczne) i nieorganicznych (związki mineralne). W grupie terpenów można wyróżnić monoterpeny, takie jak borneol, karwon, para-cymen, limonen, &...

Serce i układ krążenia

MCHC w morfologii krwi: badanie, normy i interpretacja wyników
MCHC w morfologii krwi to wskaźnik oznaczający stężenie hemoglobiny w krwinkach czerwonych. Choć nie jest to samodzielny parametr stanowiący podstawę do diagnozy...

Informacje dla pacjenta

Ganglion: przyczyny, objawy i leczenie. Nie ignoruj bólu nadgarstka!
Ganglion to torbiel galaretowata, która najczęściej znajduje się w pobliżu stawów i ścięgien. Z reguły nie jest związany z innymi, zagrażającymi zdrowiu i życiu chorobami....

Dlaczego my?

why-us-img

Odbiór osobisty w aptece

why-us-img

Profesjonalna obsługa

why-us-img

Szybka wysyłka

why-us-img

Legalnie działająca apteka

why-us-img

Płatność online lub za pobraniem

cookies Strona korzysta z plików cookies, dzięki temu działa poprawnie. Szczegóły znajdziesz w Polityce Cookies.